Otel ve Pansiyon Kimlik Bildirmeme Cezası 2026: Tutar ve İtiraz

Bu yazı, konaklama tesisi işletenlerin ve günübirlik ev kiraya verenlerin kimlik bildirme cezası hakkında en sık sorduğu soruları sırayla ele alıyor. Kurallar 1774 sayılı Kanun ve uygulama yönetmeliğinin metnine, tutarlar Vergi Usul Kanunu genel tebliğlerinde ilan edilen yeniden değerleme oranlarına, ruhsat iptaline ilişkin değerlendirmeler Danıştay kararlarına dayanıyor; kaynakların tamamı yazının sonunda. Anlatılanlar genel bilgidir; somut bir cezada sonuç, tutanaktaki tespitlere ve tebligat evrakına göre değişir.

1. Kimlik bildirme yükümlülüğü kimde? Otel, pansiyon, apart, yurt ve günlük kiralık ev

1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu, konaklama, dinlenme, bakım ve tedavi tesislerinde, işyerlerinde ve konutlarda kalanların, çalışanların ve ayrılanların kimliklerinin tespit edilip bildirilmesini düzenler (m.1). Konaklama yerleri bakımından temel hüküm 2. maddedir: Otel, motel, han, pansiyon, bekâr odaları, günübirlik kiralanan evler, kamp, kamping, tatil köyü, marinalar, liman ve kıyı tesisleri ile benzeri her türlü özel veya resmî konaklama yerlerinin, özel sağlık kuruluşlarının, dinlenme ve huzurevlerinin ve dinî ve hayır kurumlarının sosyal tesislerinin sorumlu işleticileri, bu yerlerde yatacak yer gösterdikleri yerli veya yabancı herkesin kimlik ve geliş-ayrılış kayıtlarını örneğine ve usulüne uygun şekilde günü gününe tutmak ve genel kolluğun incelemesine hazır bulundurmak zorundadır.

Sorumlu işletici, uygulama yönetmeliğinde tesisi çalıştırmak ve yönetmek üzere sahibi, kanuni temsilcisi veya kiracısı tarafından iş verilen kişi olarak tanımlanır; böyle biri belirlenmemişse o yerin sahibi, kanuni temsilcisi veya kiracısı sorumlu işletici sayılır (Yönetmelik m.3/ç). Sorumlu işleticinin kimliği tesis açılmadan önce kolluğa bildirilir, işletici değişirse değişiklik 24 saat içinde bildirilir (Kanun m.3). İşleticiler bu görevleri kendi sorumlulukları altında yöneticilerine devredebilir; bu durumda işletici ve yönetici müştereken sorumlu olur (m.3). Yönetmelik ayrıca, sayılan tesislerde "her an ulaşılabilecek bir sorumlu işletici" bulunmasını ister (m.6).

Tesis veya durum	Hangi hüküm	Bildirim şekli ve süresi	Ceza hükmü
Otel, motel, pansiyon, tatil köyü, kamping	1774 m.2, Ek m.1	Bilgisayarda günü gününe kayıt, kolluk terminaline bağlanma, anlık bildirim	Ek m.1/3
Apart otel, apart pansiyon ve benzeri konaklama yerleri	1774 m.2 ("benzeri her türlü ... konaklama yerleri"), Ek m.1	Aynı	Ek m.1/3
Günübirlik kiralanan ev	1774 m.2; Yönetmelik m.3/c ve m.6	Aynı	Ek m.1/3
Turizm amaçlı kiralama izin belgeli konut	7464 m.3/8 ile 1774 uygulanır	Aynı; sorumlu kişi izin belgesi sahibi	Ek m.1/3
Konaklama tesisinde çalışanlar	1774 m.4	24 saat içinde kolluğa bildirim, personel kimlik kartı	m.15
Öğrenci yurtları (kalanlar ve çalışanlar)	1774 m.6/c	Üç gün içinde kimlik belgesi; elektronik ortamda da yapılabilir	m.17
Ticari işyerinde barındırılanlar ve çalışanlar	1774 m.6/b	Üç gün içinde	m.17
Konutta 30 günden fazla kalacak misafir	1774 m.7	Aile reisi tarafından üç gün içinde	m.17

Günübirlik kiralanan ev hukuken nedir?

"Günübirlik kiralanan evler" ibaresi Kanun'un 2. maddesine 678 sayılı KHK ile eklenmiş, bu hüküm 7071 sayılı Kanun'la aynen kabul edilmiştir. Uygulama yönetmeliği 17 Haziran 2022'de yapılan değişiklikle bu kavramı tanımlar: Konut olarak kullanılmak ya da konut olarak kiraya verilmek yerine "fiilen işyeri gibi işletilmek suretiyle", otel, motel, pansiyon, kamping, apart otel ve benzeri temel veya yardımcı konaklama işletmesi ya da sosyal tesis statüsünde bulunmamakla beraber saatlik, günlük, haftalık ve benzeri kısa süreli konaklama hizmeti sunulan ve Ulusal Adres Veri Tabanında hizmetten faydalananlara ait kayıtlarda adresi yer almayan ya da hizmetten faydalananlara ait herhangi bir abonelik kaydı bulunmayan yerler (Yönetmelik m.3/c).

Bu tanım iki şeyi birlikte gösterir. Apart otel, yönetmelikte otel ve pansiyonla birlikte bir konaklama işletmesi statüsü olarak sayılır; dolayısıyla apart otel zaten Kanun'un 2. maddesindeki konaklama yerleri arasındadır. Bir konaklama işletmesi statüsü bulunmayan, ama kısa süreli konaklama hizmeti verilen bir daire ise "günübirlik kiralanan ev" olarak aynı yükümlülüğe girer. Yönetmelik bu yerlerde de her an ulaşılabilecek bir sorumlu işletici bulunmasını ister (m.6).

7464 sayılı Kanun: izin belgeli konutta sorumlu kim?

Konutların Turizm Amaçlı Kiralanmasına ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair 7464 sayılı Kanun, konutların en fazla yüz gün süreyle kiralanmasını izin belgesine bağlar (m.2, m.3/1). Kanunun 3. maddesinin sekizinci fıkrası kimlik bildirimini doğrudan düzenler: Turizm amaçlı kiralama izin belgesi verilen konutlar hakkında 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu hükümleri uygulanır ve bu kanun kapsamındaki bildirim yükümlülüğü konusunda "izin belgesi sahibi sorumlu kişi kabul edilir."

Kimlik bildirme cezası, 7464 sayılı Kanun'daki izinsiz kiralama cezalarından ayrıdır. 7464 sayılı Kanun'un 4. maddesi izin belgesi olmadan turizm amaçlı kiraya verenlere kiralama yapılan her konut için yüz bin Türk lirası, mesken olarak kiraladığı konutu kendi adına turizm amaçlı kiraya veren kiracıya her sözleşme için yüz bin Türk lirası idari para cezası öngörür (m.4/1-a, ç). Bu tutarlar kanunda yazılı hâliyledir ve Kabahatler Kanunu m.17/7'ye göre yeniden değerlemeye tabidir. Kiracının evi ev sahibinden habersiz kısa süreli kiraya vermesinin kira ilişkisi bakımından sonuçları kiracı evi habersiz Airbnb'ye vermiş yazımızda anlatılıyor.

Öğrenci yurtları ve evde kalan misafir

Öğrenci yurtları ve benzeri yerlerde çalışanların ve kalan öğrencilerin kimliği, o yerin sorumlu işleticisi tarafından örneğine uygun kimlik belgesi doldurularak üç gün içinde genel kolluğa verilir (Kanun m.6/c). 25 Mart 2020'de eklenen fıkraya göre bu bildirimler elektronik ortamda da yapılabilir; elektronik bildirimde muhtar onayı aranmaz (m.6). Yurtlarla ilgili bildirim yükümlülüğüne aykırılığın cezası, Ek madde 1'deki yüksek tutarlar değil, 17. maddedeki cezadır. Bir yurdun aynı zamanda 2. maddedeki "benzeri konaklama yeri" niteliğinde olup olmadığı, işletmenin fiilî niteliğine göre ayrıca tartışılabilir; uygulama yönetmeliği yatılı okulların pansiyonlarını ve yetiştirme yurtlarını konaklama yerleri arasında sayar (Yönetmelik m.6).

Konutlarda 30 günden fazla kalacak misafir için bildirim yükümlülüğü aile reisindedir ve bildirim üç gün içinde yapılır (Kanun m.7). Bu yükümlülük ticari bir konaklama ilişkisi için değil, aile konutundaki uzun süreli misafir için öngörülmüştür; günlük ücretle kiraya verilen bir daire bu hükümle değil, 2. madde ve Ek madde 1 ile değerlendirilir.

2. KBS ve anlık bildirim: kanun tam olarak ne istiyor?

Ek madde 1'in ikinci fıkrası konaklama yerlerine üç ayrı yükümlülük getirir. Bu yerler "tüm kayıtlarını bilgisayarda günü gününe tutmak, genel kolluk kuvvetlerinin bilgisayar terminallerine bağlanarak mevcut bilgi, belge ve kayıtları genel kolluk kuvvetlerine anlık olarak bildirmek zorundadırlar." Birinci yükümlülük kaydı tutmak, ikincisi kolluğun sistemine bağlanmak, üçüncüsü kayıtları anlık olarak göndermektir. Ceza hükmü de bu ayrıma göre kurulmuştur: Sisteme hiç bağlanmamak bir fiil, bağlı olup veri göndermemek veya gerçeğe aykırı kayıt tutmak başka bir fiildir.

Uygulamada bu sistem Kimlik Bildirim Sistemi (KBS) olarak anılır. Jandarma Genel Komutanlığının KBS Tesis 2 bilgi dokümanına göre sisteme e-Devlet üzerinden giriş yapılır, birden fazla tesisten sorumlu olanlar yetkili oldukları tesisi listeden seçer, tesis yetkilisi veri girişi yapacak kişileri ayrıca tanımlayabilir ve otel otomasyon programları web servis üzerinden bildirim yapabilir. Aynı dokümanda Türk vatandaşı müşteri için T.C. kimlik numarası, oda numarası ve varsa araç plakasının girilmesinin yeterli kabul edileceği, personel çalıştırmayan günübirlik evler gibi tesislerin yalnız müşteri bildirimi yapabileceği ve rezervasyonlu müşterilerin beş gün öncesinden bildirilebileceği belirtilir. Tesisin bağlı olacağı kolluk, yönetmelikteki tanıma göre o yerin genel güvenliğini sürekli olarak sağlayan polis veya jandarma karakoludur (Yönetmelik m.3/b).

Kayıt yükümlülüğü yalnız gece kalan misafirle sınırlı değildir. Kanun, bu yerlerde "gündüz veya gece" yatacak yer gösterilen herkesin kaydının tutulmasını ister (m.2). Jandarmanın dokümanı da oda hizmeti almadan gün içinde tesisten yararlanan müşterilerin bildirimine imkân sağlandığını yazar.

Kimliği olmayan misafir konaklayabilir mi?

Kanunun 9. maddesine göre kimlik bildirme yükümlüsü olanlar, kimliğini nüfus cüzdanı ve diğer resmî geçerli belgelerle ispat edemeyen kimseleri tesislerinde barındıramaz, konut ve işyerlerinde çalıştıramaz. Uygulama yönetmeliği de aynı kuralı tekrarlar (m.5). Bu hükme aykırılığın cezası 17. maddededir. Misafirin başkasına ait bir kimlikle kayıt yaptırması ise kayıtların gerçeğe aykırı olması sonucunu doğurabilir ve Ek madde 1'deki "gerçeğe aykırı kayıt" cezası gündeme gelebilir; aşağıda özetlenen Danıştay kararındaki dosya tam olarak böyle bir olaya ilişkindir.

Çalışanların bildirimi ayrı bir yükümlülük mü?

Müşteri kaydından ayrı bir yükümlülüktür. Kanunun 4. maddesine göre konaklama tesislerinin sorumlu işleticileri, sürekli veya geçici olarak çalıştırdıkları kişileri ve bunların ayrılışlarını 24 saat içinde kolluğa bildirir ve bildirilen çalışana örneğine uygun bir kimlik kartı verir. Yönetmelik bu kartın, belgenin kolluğa verildiği tarihten itibaren en geç üç gün içinde düzenlenmesini ister (m.9). Çalışan bildirimine ve sorumlu işletici bildirimine aykırılığın cezası 15. maddededir; bu ceza müşteri kayıtlarına ilişkin Ek madde 1 cezasından ayrı ve tutar olarak daha düşüktür.

3. Kimlik bildirmeme cezası 2026'da ne kadar?

Konaklama yerlerine yönelik cezaların büyük kısmı Ek madde 1'in üçüncü fıkrasındadır: Kolluğun terminallerine bağlanmayanlara "onbin Türk Lirası", anlık veri göndermeyen veya gerçeğe aykırı kayıt tutanlara "beşbin Türk Lirası" idari para cezası, mülki idare amirlerince verilir. Kanunda bu tutarlar 2016'da yazıldığı hâliyle durur. Kabahatler Kanunu m.17/7'ye göre ise idari para cezaları "her takvim yılı başından geçerli olmak üzere" Vergi Usul Kanunu uyarınca ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanır ve bu hesapta "bir Türk Lirasının küsuru dikkate alınmaz." Kanunun diğer cezaları için de aynı kural geçerlidir.

Fiil	Madde	Kanundaki tutar	2026 tutarı (hesaplanan)
Konaklama yerinin kolluk terminallerine bağlanmaması	Ek m.1/3	10.000 TL	170.903 TL
Anlık veri gönderilmemesi	Ek m.1/3	5.000 TL	85.437 TL
Gerçeğe aykırı kayıt tutulması	Ek m.1/3	5.000 TL	85.437 TL
Sorumlu işletici kimliğinin tesis açılmadan, değişikliğin 24 saat içinde bildirilmemesi; çalışanların 24 saat içinde bildirilmemesi	m.15 (m.3 ve m.4'e aykırılık)	250 TL	7.467 TL
Yurt, işyeri ve konut bildirimleri, kimliksiz kişiyi barındırma ve diğer hâller	m.17 (m.6, 7, 9, 10, 11'e aykırılık)	20 TL	481 TL
Kimlik bildirme belgesinde gerçeğe uymayan bilgi verilmesi	m.17	100 TL	2.912 TL

Tablodaki 2026 tutarları resmî bir tablodan alınmamış, aşağıda gösterilen yöntemle hesaplanmıştır. Mülki idarenin 2026 için kullandığı resmî tutar tablosuna bu yazı hazırlanırken ulaşılamadı. Hesabın doğruluğu, Danıştay kararlarında yer alan iki tutarla sınanabilir: 2017'de anlık veri göndermeme nedeniyle verilen ceza 5.191 TL, 2022'de verilen ceza 13.391 TL'dir ve aşağıdaki hesap aynı yıllar için bu tutarları verir.

2026 tutarı nasıl hesaplandı?

Ek madde 1'deki tutarlar 31 Ekim 2016 tarihli 678 sayılı KHK ile konmuştur; bu nedenle yeniden değerleme 2017 yılı başından itibaren uygulanır. Her yıl, bir önceki yılın tutarı o yıl için ilan edilen oranla artırılır ve küsurat atılır. 2026 yılında uygulanan oran, 27 Kasım 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 585 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği'nde 2025 yılı için %25,49 olarak tespit edilmiştir.

Uygulama yılı	Uygulanan oran (bir önceki yıl için ilan edilen)	Terminale bağlanmama	Anlık veri göndermeme / gerçeğe aykırı kayıt
Kanundaki tutar	-	10.000 TL	5.000 TL
2017	%3,83	10.383 TL	5.191 TL
2018	%14,47	11.885 TL	5.942 TL
2019	%23,73	14.705 TL	7.352 TL
2020	%22,58	18.025 TL	9.012 TL
2021	%9,11	19.667 TL	9.832 TL
2022	%36,20	26.786 TL	13.391 TL
2023	%122,93	59.714 TL	29.852 TL
2024	%58,46	94.622 TL	47.303 TL
2025	%43,93	136.189 TL	68.083 TL
2026	%25,49	170.903 TL	85.437 TL

Aynı yöntem 15. ve 17. maddelere de uygulanmıştır; bu maddelerin tutarları 5728 sayılı Kanun'la 2008'de belirlendiği için yeniden değerleme 2009 yılından başlatılmıştır. 2027 tutarları, Kasım 2026'da ilan edilecek orana göre belirlenecek; bu yazıda tahmin yapılmıyor. Tebliğ edilen karardaki tutarın bu tablodakiyle karşılaştırılması, olası bir hesaplama farkını fark etmeyi kolaylaştırır.

Ceza kime ve kim tarafından kesilir?

Ek madde 1'deki cezalar "mülki idare amirlerince", Kanunun diğer cezaları "mahallî mülkî amir tarafından" verilir (Ek m.1/3, m.18). İlçede bu makam kaymakam, il merkezinde validir. Tespiti genellikle tesisin bağlı olduğu polis veya jandarma yapar ve tutanak mülki amire iletilir. Cezanın muhatabı, yükümlülüğü taşıyan sorumlu işleticidir; işletici görevini yöneticiye devretmişse ikisi müştereken sorumludur (m.3). İzin belgeli turizm amaçlı kiralık konutta bildirim yükümlülüğü bakımından sorumlu kişi izin belgesi sahibidir (7464 m.3/8).

4. Tekrarında ceza ve ruhsat iptali: 7565 sayılı Kanun'la gelen kural

Ek madde 1'in üçüncü fıkrasının tekrar hâline ilişkin cümlesi 20 Kasım 2025 tarihli ve 7565 sayılı Kanun'la değiştirilmiştir (yürürlük 5 Aralık 2025). Bugünkü metin şöyledir: "Bu maddede sayılan fiillerin işlendiği takvim yılı içinde tekrarı halinde en son kesilen para cezasının iki katı uygulanır, ayrıca sayılan fiillerin işlendiği takvim yılı içinde dördüncü defa işlenmesi halinde işletme ruhsatları iptal edilir."

Bu cümleden üç sonuç çıkar. Birincisi, tekrar hesabı takvim yılıyla sınırlıdır; yeni yıl başladığında sayım yeniden başlar. İkincisi, artış her seferinde "en son kesilen" cezanın iki katı üzerinden yapılır. Üçüncüsü, ruhsat iptali aynı takvim yılındaki dördüncü ihlale bağlanmıştır. Aynı fiilin aynı yıl içinde tekrarlandığı varsayımıyla, kanun metninin lafzına göre yapılan hesap şöyledir:

Aynı takvim yılında	Anlık veri göndermeme / gerçeğe aykırı kayıt	Terminale bağlanmama	Ek sonuç
1. ihlal	85.437 TL	170.903 TL	-
2. ihlal	170.874 TL	341.806 TL	-
3. ihlal	341.748 TL	683.612 TL	-
4. ihlal	683.496 TL	1.367.224 TL	İşletme ruhsatının iptali

Tablo, aynı fiilin tekrarına göre hazırlanmıştır. Farklı fiillerin art arda işlenmesi, örneğin önce anlık veri göndermeme, sonra gerçeğe aykırı kayıt tespit edilmesi hâlinde "en son kesilen ceza"nın nasıl belirleneceği ve iki katın hangi tutar üzerinden hesaplanacağı kanun metninde ayrıca açıklanmamıştır; bu nokta somut dosyada tartışılabilir.

Önceki ceza tebliğ edilmeden tekrar hükmü uygulanır mı?

Danıştay İkinci Dairesinin onadığı bir kararda, ilk ihlale ilişkin para cezası usulüne uygun şekilde tebliğ edilmeden ve işletmeci bu cezayı öğrenmeden tekrar hükümlerinin uygulanamayacağı, hükmün ancak ceza kararının tebliğinden sonra işlenen fiiller için uygulanabileceği kabul edilmiştir. Dördüncü Dairenin onadığı daha yeni bir kararda ise ruhsat iptali işleminin kaymakamlık tarafından değil, ruhsatı veren belediye tarafından tesis edilmesi gerektiği gerekçesiyle iptal edilmesi onanmıştır. Her iki karar da 7565 sayılı Kanun'dan önceki metne göre verilmiştir; ayrıntıları yargı kararları bölümünde yer alıyor.

İşletme ruhsatı olmayan günübirlik evde ne olur?

Ek madde 1'deki ruhsat iptali yaptırımı "işletme ruhsatları" için öngörülmüştür. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunmayan bir konutta bu yaptırımın uygulanacağı bir ruhsat bulunmayabilir; para cezaları ise ruhsattan bağımsız olarak uygulanır. 7464 sayılı Kanun kapsamındaki izin belgesinin iptal sebepleri o kanunun 5. maddesinde sayılmıştır: izin belgesi sahibinin talebi, faaliyete son verilmesi, devir sürecindeki yükümlülüklerin yerine getirilmemesi, konutun kamu düzeni, kamu güvenliği ve genel ahlaka aykırı kullanıldığının yetkili kurumlarca bildirilmesi ve aykırılıkların giderilmemesi. Kimlik bildirme ihlali bu maddede ayrıca sayılmamıştır; bir ihlalin (ç) bendindeki kamu düzeni bildirimine konu olup olmayacağı somut olaya göre değerlendirilir.

Ruhsat iptalinden sonra işyerinin mühürlenmesi, mührün hangi başvuruyla ve kaç günde kaldırılabileceği işyeri mühürlendi: mühür nasıl kaldırılır yazısında anlatılıyor.

5. Ceza ne zaman ödenir, %25 indirim var mı?

Ek madde 1'e göre bu maddeye göre verilen idari para cezaları "tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenir." Kabahatler Kanunu'nun 17. maddesinin altıncı fıkrası da ödeme süresi içinde ödenen idari para cezasından "%25 oranında indirim" yapılacağını ve ödemenin kişinin karara karşı kanun yoluna başvurma hakkını etkilemeyeceğini düzenler. Kabahatler Kanunu'nun genel hükümleri, diğer kanunlarda aksine hüküm bulunmadıkça bütün idari para cezalarına uygulanır (m.3). Kanun metnine göre hesaplanan indirimli tutarlar şöyledir: 85.437 TL'lik cezada 64.077,75 TL, 170.903 TL'lik cezada 128.177,25 TL, 7.467 TL'lik cezada 5.600,25 TL.

Kişinin ekonomik durumunun müsait olmaması hâlinde cezanın, ilk taksiti peşin ödenmek koşuluyla bir yıl içinde dört eşit taksitle ödenmesine karar verilebilir; taksitlerden biri zamanında ödenmezse kalan kısmın tamamı tahsil edilir (Kabahatler K. m.17/3). Kesinleşen cezalar 6183 sayılı Kanun'a göre tahsil edilir (m.17/4).

Aynı bir aylık ödeme süresi ve %25 indirim kuralı, idare mahkemesine giden fiyat etiketi cezalarında da uygulanır; ayrıntısı etiket ve fiyat cezası 2026: ödeme, indirim ve itiraz yazısında yer alıyor.

6. Kimlik bildirmeme cezasına itiraz: 15 gün ve sulh ceza hâkimliği

1774 sayılı Kanun, verdiği idari para cezalarına karşı ayrı bir başvuru yolu düzenlemez; bu nedenle Kabahatler Kanunu'nun genel hükmü uygulanır. Kabahatler Kanunu'nun 27. maddesinin birinci fıkrasına göre idari para cezasına karşı, kararın tebliği veya tefhimi tarihinden itibaren "en geç onbeş gün içinde" başvurulabilir; bu süre içinde başvuru yapılmazsa karar kesinleşir. Kanun metninde başvuru mercii "sulh ceza mahkemesi" olarak geçer; 2014'te yapılan düzenlemeyle bu görevi sulh ceza hâkimlikleri üstlenmiştir.

Mücbir sebeple süre geçirildiyse, sebebin ortadan kalktığı tarihten itibaren en geç yedi gün içinde başvurulabilir; bu başvuru kararın kesinleşmesini engellemez, ama hâkim yerine getirmeyi durdurabilir (m.27/2). Başvuru bizzat, kanuni temsilci veya avukat tarafından iki nüsha dilekçeyle yapılır; dilekçede karara ilişkin bilgiler ve deliller açıkça gösterilir (m.27/3-4).

Süre hesabında belirleyici olan, ceza kararının tebliğ veya tefhim tarihidir; tutanağın düzenlendiği ya da denetimin yapıldığı gün değil. On beş günlük başvuru süresi ile bir aylık ödeme süresi aynı tarihten başlar ama farklı sonuçlara bağlanır: başvuru süresi geçerse ceza kesinleşir, ödeme süresi geçerse %25 indirim hakkı kaybedilir. Ruhsat iptaline karşı idare mahkemesinde dava açma süresi ise İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesine göre altmış gündür ve iptal işleminin tebliğinden başlar.

Sulh ceza hâkimliği neyi inceler?

Başvuru önce yetki ve süre yönünden incelenir; süresinde yapılmayan başvuru reddedilir (m.28/1). Usulden kabul edilen başvuruda dilekçe cezayı veren kuruma tebliğ edilir ve kurum en geç on beş gün içinde işlem dosyasının tamamının bir örneğiyle birlikte cevap verir (m.28/2-3). Hâkim tarafları dinleyebilir; tanıklık, bilirkişi incelemesi ve keşif hükümleri bu başvurularda da uygulanır (m.28/4-5). Sonunda ya "başvurunun reddine" ya da "idarî yaptırım kararının kaldırılmasına" karar verilir (m.28/8). Kimlik bildirme cezaları maktu, yani sabit tutarlı olduğundan, alt ve üst sınırı gösterilen cezalar için öngörülen miktar değişikliği imkânı (m.28/9) bu cezalarda uygulanmaz; tartışma cezanın kaldırılıp kaldırılmaması üzerinde yoğunlaşır.

Bu tür dosyalarda incelenen noktalar genellikle şunlardır: tutanakta hangi misafir için hangi saatte bildirim yapılmadığının gösterilip gösterilmediği, tesisin o tarihte kolluk sistemine bağlı olup olmadığı, bildirimin geç mi yoksa hiç mi yapılmadığı, sistemde teknik bir arıza bulunup bulunmadığı, gerçeğe aykırı kaydın misafirin kendi beyanından mı kaynaklandığı, cezanın doğru kişiye kesilip kesilmediği ve tekrar hükmü uygulanmışsa önceki cezanın usulüne uygun tebliğ edilip edilmediği.

Kanun metnine göre on beş bin Türk lirası dahil idari para cezalarına karşı başvuru üzerine verilen kararlar kesindir (m.28/10). 85.437 TL ve 170.903 TL bu sınırın üzerinde olduğundan, sulh ceza hâkimliğinin kararına karşı Ceza Muhakemesi Kanunu'na göre, kararın tebliğinden itibaren en geç iki hafta içinde itiraz edilebilir (m.29/1). 15. ve 17. maddelerdeki 7.467 TL, 2.912 TL ve 481 TL'lik cezalara ilişkin kararlar ise bu sınırın altında kaldığı için kesindir.

Ruhsat iptaline karşı yol nedir?

İşletme ruhsatının iptali bir idari para cezası değil, ayrı bir idari işlemdir ve buna karşı idare mahkemesinde iptal davası açılır. Kabahatler Kanunu'nun 27. maddesinin sekizinci fıkrasına göre idari yaptırım kararının verildiği işlem kapsamında aynı kişi hakkında idari yargının görev alanına giren kararlar da verilmişse, idari yaptırım kararına ilişkin hukuka aykırılık iddiaları da bu işlemin iptali talebiyle birlikte idari yargıda görülür. Bu yüzden ceza ile ruhsat iptalinin aynı işlemle mi, ayrı işlemlerle mi verildiği, başvurulacak merciyi etkileyebilir.

Karar	Başvuru mercii	Süre	Dayanak
İdari para cezası	Sulh ceza hâkimliği	Tebliğ veya tefhimden itibaren 15 gün	Kabahatler K. m.27/1
Mücbir sebeple kaçırılan süre	Sulh ceza hâkimliği	Sebebin kalktığı tarihten itibaren 7 gün	Kabahatler K. m.27/2
Sulh ceza hâkimliği kararı (15.000 TL üzeri ceza)	CMK'ya göre itiraz mercii	Tebliğden itibaren 2 hafta	Kabahatler K. m.28/10, m.29/1
İşletme ruhsatının iptali	İdare mahkemesi	Tebliğden itibaren 60 gün	İYUK m.7; 1774 Ek m.1/3
Ceza ve idari yargıya giren karar aynı işlemde	İdare mahkemesi	İptal davası süresi	Kabahatler K. m.27/8

7. Denetimde hangi kayıtlar incelenir?

Kanun ve yönetmelik, kolluğun denetimde neye bakacağını yükümlülüklerin kendisi üzerinden belirler. Aşağıdaki tablo, bir konaklama yerinde mevzuata göre bulunması gereken kayıtları ve bunların dayanağını gösterir:

Kayıt veya durum	Mevzuattaki karşılığı	Dayanak
Sorumlu işleticinin kolluğa bildirilmiş kimliği	Tesis açılmadan önce bildirim; değişiklikte 24 saat	1774 m.3; Yönetmelik m.6-7
Her an ulaşılabilecek sorumlu işletici	Sayılan tesislerde ve günübirlik evlerde zorunlu	Yönetmelik m.6
Konaklayanların kimlik ve geliş-ayrılış kayıtları	Günü gününe, bilgisayarda	1774 m.2, Ek m.1/2
Kolluk sistemine bağlantı	Genel kolluk terminallerine bağlanma	Ek m.1/2
Anlık bildirim	Kayıtların kolluğa anlık olarak gönderilmesi	Ek m.1/2
Çalışan bildirimi ve personel kimlik kartı	24 saat içinde bildirim; kart en geç 3 gün içinde	1774 m.4; Yönetmelik m.9
Kimliği belgelenemeyen kişinin barındırılmaması	Resmî geçerli belge	1774 m.9; Yönetmelik m.5
İzin belgesi ve plaket (turizm amaçlı kiralık konut)	Kiralamadan önce izin belgesi; girişte plaket	7464 m.3/1

Kanun, bu kayıtların mahkeme kararı olmadıkça yetkili resmî kuruluşlar dışında kimsenin yararlanmasına açılamayacağını ve kimlik bildirme belgeleri ile bildirimlerin her türlü vergi, resim ve harçtan muaf olduğunu da düzenler (m.14).

8. İstanbul'da kimlik bildirmeme cezası ve itiraz süreci

İstanbul'da da süreç kanundaki sırayla işler: polis veya jandarmanın denetimi ve tutanağı, cezanın ilçe kaymakamlığı ya da valilik tarafından verilmesi ve tebliğ. Tebliğden sonra para cezasına karşı 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine, ruhsat iptali gündeme gelirse bu işleme karşı 60 gün içinde idare mahkemesine başvuru yolları açıktır. Kısa süreli kiralanan dairelerin yoğun olduğu ilçelerde aynı daire için hem kimlik bildirme cezası hem de 7464 sayılı Kanun'daki izinsiz kiralama cezası ayrı ayrı gündeme gelebilir; her kararın tebliğ tarihi ve başvuru yolu ayrıca izlenir.

Büromuz Maltepe'de bulunuyor; Anadolu Yakası'nda, özellikle Maltepe, Kartal, Pendik, Kadıköy ve Ataşehir'de faaliyet gösteren konaklama işletmelerinin ve günübirlik ev kiraya verenlerin idari para cezası ve ruhsat dosyalarıyla ilgileniyor. Büro adresi Maltepe avukat sayfamızda, idari işlemlere karşı davaların genel çerçevesi idare hukuku sayfamızda, kira ilişkisinden doğan uyuşmazlıklar gayrimenkul hukuku sayfamızda yer alıyor.

Kimlik Bildirme Cezası ve Ruhsat İptaliyle İlgili Yargı Kararları

Aşağıdaki iki Danıştay kararı, Ek madde 1'deki tekrar hükmüne dayanılarak verilen ruhsat iptallerine ilişkindir. Her iki karar da 7565 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki metne göre verilmiştir; o tarihte ruhsat iptali ikinci ihlale bağlanmıştı. Kararların tam metni okunmuş, sonuçlar hüküm kısımlarından aktarılmıştır.

Danıştay 2. Daire: ilk ceza tebliğ edilmeden tekrar hükmü uygulanamaz

Künye: Danıştay 2. Daire, E.2021/12630, K.2021/4325, 18.11.2021. Kararın tam metni

Olay ve mahkemenin ölçütü: Ankara'da bir otelde 9 Şubat 2017 ve 13 Nisan 2017 tarihlerinde konaklayanlara ilişkin verilerin kolluğa gönderilmediği tespit edilmiş, ilk ihlal için kaymakamlık 5.191 TL idari para cezası vermiş, ikinci ihlal tekrar sayılarak otelin işyeri açma ve çalışma ruhsatı iptal edilmiş ve işyeri faaliyetten men edilmişti. İdare mahkemesi, ilk cezanın tebliğine ilişkin tutanakta kime tebliğ edilmeye çalışıldığının ve kimin imzadan kaçındığının belli olmadığını, tebliği yapan polis memurlarının imzalarının da bulunmadığını tespit etti. Mahkemeye göre ilk ceza tebliğ edilmeden ve işletmeci cezayı öğrenmeden tekrar hükümlerinin uygulanması mümkün değildi; hüküm ancak ceza kararının tebliğinden sonra işlenen fiiller için uygulanabilirdi. Ruhsat iptali ve faaliyetten men işlemleri iptal edildi; bölge idare mahkemesi istinaf başvurusunu reddetti, Danıştay da idarenin temyiz istemini reddederek kararı onadı.

Bu yazıdaki konuyla ilgisi: 4. bölümde anlatılan tekrar hesabında, önceki cezanın usulüne uygun tebliğinin incelenen noktalar arasında olduğunu gösterir. Kararda geçen 5.191 TL'lik tutar, 3. bölümdeki yeniden değerleme tablosunun 2017 satırıyla da örtüşür.

Danıştay 4. Daire: apart pansiyonun ruhsatını kaymakamlık iptal edemez

Künye: Danıştay 4. Daire, E.2024/3173, K.2025/2414, 17.04.2025. Kararın tam metni

Olay ve mahkemenin ölçütü: Tekirdağ'ın Çorlu ilçesinde "apart" adıyla işletilen bir pansiyona ilk ihlal nedeniyle 17 Ağustos 2022 tarihli olurla 13.391 TL idari para cezası verilmişti. 9 Eylül 2022'de pansiyona giren bir kişi kendi kimliği yerine kardeşinin kimliğinin cep telefonundaki fotoğrafını göstererek sisteme kaydını yaptırdı; bu, ikinci kez gerçeğe aykırı kayıt sayılarak kaymakamlıkça işyeri ruhsatının iptaline karar verildi. İdare mahkemesi, ilk cezaya karşı açılan davanın derdest olduğunu ve henüz kesinleşmediğini belirterek işlemi iptal etti. Bölge idare mahkemesi, yetki ve usulde paralellik ilkesi gereği ruhsat iptalinin ruhsatı veren belediye başkanlığınca tesis edilmesi gerektiğini, yetkili olmayan kaymakamlıkça tesis edilen işlemin yetki unsuru yönünden hukuka aykırı olduğunu belirterek istinaf başvurusunu gerekçeli olarak reddetti. Danıştay, kaymakamlığın temyiz istemini reddederek bu kararı onadı.

Bu yazıdaki konuyla ilgisi: 4. ve 6. bölümlerde anlatılan ruhsat iptali aşamasında, işlemi hangi idarenin tesis ettiğinin de incelendiğini gösterir. Olay, misafirin başkasına ait kimlikle kayıt yaptırmasının "gerçeğe aykırı kayıt" olarak işleme konu edildiği bir örnektir; kararda geçen 13.391 TL'lik tutar yeniden değerleme tablosunun 2022 satırıyla örtüşür.

Özet Tablo: Kimlik Bildirmeme Cezasında Tutarlar, Süreler ve Merciler

Aşağıdaki tablo, bu yazıda anlatılan kuralları tek bakışta toplar. Her satır yalnız yukarıda kaynağıyla geçen bilgiye dayanır.

Konu	Tutar veya süre	Mercii	Dikkat edilen nokta	Dayanak
Terminale bağlanmama	Kanunda 10.000 TL; 2026 hesaplanan 170.903 TL	Mülki idare amiri	Yıllık yeniden değerleme, küsurat atılır	1774 Ek m.1/3; 5326 m.17/7
Anlık veri göndermeme, gerçeğe aykırı kayıt	Kanunda 5.000 TL; 2026 hesaplanan 85.437 TL	Mülki idare amiri	Misafirin başka kimlikle kaydı da konu olabilir	1774 Ek m.1/3
Tekrar	Takvim yılı içinde en son cezanın iki katı	Mülki idare amiri	Önceki cezanın tebliği yargı kararlarında incelenmiştir	1774 Ek m.1/3 (7565 ile değişik)
Ruhsat iptali	Aynı takvim yılında 4. ihlal	Yargı kararına göre ruhsatı veren idare	Ruhsatı olmayan konutta uygulanacak ruhsat bulunmayabilir	1774 Ek m.1/3
Çalışan ve işletici bildirimi	24 saat; 2026 hesaplanan ceza 7.467 TL	Mahalli mülki amir	Müşteri kaydı cezasından ayrıdır	1774 m.3, m.4, m.15, m.18
Yurt, işyeri, misafir bildirimi	3 gün; 2026 hesaplanan ceza 481 TL	Mahalli mülki amir	Elektronik bildirim mümkün	1774 m.6, m.7, m.17
Ödeme ve indirim	Tebliğden itibaren 1 ay; süresinde ödemede %25	Tahsil dairesi	Ödeme itiraz hakkını etkilemez	1774 Ek m.1/3; 5326 m.17/6
İtiraz	Tebliğ veya tefhimden itibaren 15 gün	Sulh ceza hâkimliği	Süre geçerse ceza kesinleşir	5326 m.27
Hâkimlik kararına itiraz	2 hafta (15.000 TL üzeri cezalarda)	CMK'ya göre itiraz mercii	15.000 TL dahil cezalarda karar kesin	5326 m.28/10, m.29/1
Ruhsat iptaline dava	60 gün	İdare mahkemesi	Ceza aynı işlemdeyse idari yargıda birlikte görülür	2577 m.7; 5326 m.27/8
İzin belgeli turizm amaçlı konut	Bildirimden izin belgesi sahibi sorumlu	Mülki idare amiri	İzinsiz kiralama cezaları ayrıca uygulanır	7464 m.3/8, m.4

Diğer işletme türlerine özgü ceza ve kapatma düzenleri restoran ve gıda işletmesi cezaları, eczane cezaları ve itiraz yolları ve özel güvenlik şirketi cezaları yazılarında ayrı ayrı ele alınıyor.

Kaynaklar

• 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu (m.1, 2, 3, 4, 6, 7, 9, 14, 15, 17, 18, Ek m.1)
• Kimlik Bildirme Kanununun Uygulanması ile İlgili Yönetmelik (m.3, 5, 6, 9)
• 7464 sayılı Konutların Turizm Amaçlı Kiralanmasına ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (m.2, 3, 4, 5)
• 5326 sayılı Kabahatler Kanunu (m.3, 17, 27, 28, 29)
• 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (m.7)
• Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 585) (Resmî Gazete 27.11.2025; 2025 yılı yeniden değerleme oranı %25,49)
• TÜRMOB, Yeniden Değerleme Oranları ve İlgili VUK Genel Tebliğleri (2016–2024 oranları)
• Jandarma Genel Komutanlığı, KBS Tesis 2 Bilgi Dokümanı
• Danıştay 2. Daire, E.2021/12630, K.2021/4325, 18.11.2021
• Danıştay 4. Daire, E.2024/3173, K.2025/2414, 17.04.2025