MASAK Blokesi Ne Zaman Kalkar? Kendiliğinden Kalkar mı? "19/A Gereği" Ne Demek?

Bankam "5549 Sayılı Kanun 19/A Gereği İşlem Yapılamıyor" Dedi: Bu Ne Demek?

Hesabından para çekmek ya da havale yapmak isteyen kişiye banka çoğu zaman kısa bir cevap verir. Yargıtay'ın Nisan 2025 tarihli bir kararına konu dosyada bankanın cevabı şuydu: "5549 sayılı Kanun'un 19/A maddesi gereği hesaplarda işlem tesis edilememektedir" [Y1]. İnternette "5549 sayılı kanun 19 a maddesi gereği" diye aranan ifade, bu tür cevaplardan geliyor.

Bu cümle üç şey söyler:

• Kısıtlamanın dayanağı, 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun'dur.
• Dayanılan madde, "İşlemlerin ertelenmesi" başlıklı 19/A maddesidir. Halk arasında "MASAK blokesi" denen işlem çoğu zaman budur.
• Kısıtlama bir icra haczi ya da mahkemenin el koyma kararı değildir. Bakan'ın erteleme yetkisine dayanan ve süresi kanunda yazılı olan bir ertelemedir [M1].

Cümlenin söylemediği şey ise sürecin hangi aşamada olduğudur. Banka bunu açıklayamaz; nedenini aşağıda anlatıyoruz.

5549 Sayılı Kanun 19/A Maddesi Ne Diyor?

19/A maddesi, 2016'da 6704 sayılı Kanun'la 5549 sayılı Kanun'a eklendi. 31 Aralık 2020 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 7262 sayılı Kanun'la maddeye bir cümle ve bir fıkra daha geldi [M1]. Maddenin birinci fıkrası şöyledir:

"(1) Yükümlüler nezdinde veya bunlar aracılığıyla yapılmaya teşebbüs edilen ya da hâlihazırda devam eden işlemleri, işleme konu malvarlığının aklama veya terörün finansmanı suçu ile ilişkili olduğuna dair şüphe bulunması üzerine; Başkanlıkça şüpheyi teyit etmek, işlemi analiz etmek ya da gerekli görüldüğünde analiz sonuçlarını yetkili makamlara intikal ettirmek amacıyla yedi iş günü süreyle askıya almaya veya bu işlemlerin aynı süreyle gerçekleşmesine izin vermemeye Bakan yetkilidir. Bakan bu yetkisini bakan yardımcısına devredebilir."

Sade bir dille: Banka gibi bir kurum aracılığıyla yapılmak istenen ya da süren bir işlemde, paranın aklama veya terörün finansmanı suçuyla ilişkili olduğundan şüphe edilirse Bakan bu işlemi yedi iş günü durdurabilir. Maddede durdurmanın üç amacı sayılır: şüpheyi teyit etmek, işlemi analiz etmek ve gerekirse analiz sonuçlarını yetkili makamlara iletmek. Son cümle, yani yetkinin bakan yardımcısına devredilebilmesi, 7262 sayılı Kanun'la eklendi [M1].

Maddenin diğer fıkraları şunları düzenler [M1]:

• İkinci fıkra: Yabancı bir muadil kuruluşun gerekçeli talebinde yer alan işlemler için de aynı yetki, MASAK'ın şüphe görmesi şartıyla ve karşılıklılık ilkesi gözetilerek kullanılabilir.
• Üçüncü fıkra: Askıya alınan işlemi karara aykırı şekilde gerçekleştiren kuruma idari para cezası verilir.
• Dördüncü fıkra: Uygulamanın usul ve esasları Bakanlık yönetmeliğiyle belirlenir. Bu yönetmelik, 29 Temmuz 2016 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan İşlemlerin Ertelenmesine Dair Yönetmelik'tir (bu yazıda kısaca "Erteleme Yönetmeliği") [M3].

Maddede yer almayanlar da en az bunlar kadar önemlidir. 19/A'da sürenin uzatılması, hesap sahibine bildirim, itiraz yolu ya da hâkim onayı düzenlenmemiştir [M1].

"19/A Gereği" Cevabı Sürecin Hangi Aşamasını Gösterir?

Erteleme Yönetmeliği'ne göre bankanın cevabı iki farklı aşamada aynı olabilir [M3]:

• Bekleme aşaması: Banka, işleme konu paranın aklama veya terörün finansmanı suçuyla ilişkili olduğuna dair şüpheyi destekleyen belge veya ciddi emare bulursa şüpheli işlem bildirimini gerekçeleriyle birlikte ve erteleme talebiyle MASAK'a gönderir. Bakan'ın kararı MASAK tarafından kendisine tebliğ edilinceye kadar işlemi gerçekleştirmez (m.4/1 ve m.4/3).
• Karar aşaması: Bakan erteleme kararı verirse karar MASAK tarafından bankaya tebliğ edilir (m.7). Banka bildirimiyle başlayan dosyada erteleme, bildirim tarihinden itibaren yedi iş gününü geçemez (m.4/3). MASAK'ın kendi tespitiyle başlayan dosyada ise banka, tebliğden itibaren yedi iş günü boyunca kararda belirtilen işlemleri gerçekleştiremez (m.5).

Hesap sahibi bu iki aşamayı bankanın cevabından ayırt edemez. Çünkü 5549 sayılı Kanun'un 4. maddesine göre banka, MASAK'a şüpheli işlem bildiriminde bulunduğunu işleme taraf olanlar dâhil hiç kimseye açıklayamaz. Bu yasağın istisnası yalnız denetim elemanları ve yargılama sırasında mahkemelerdir [M1].

5549 Sayılı Kanun 19/A'daki Ceza Kime Verilir?

"5549 sayılı kanun 19 a cezaları" diye arama yapanların çoğu, hesap sahibine ceza verilip verilmeyeceğini merak ediyor. 19/A maddesindeki ceza hesap sahibine değil, kuruma yöneliktir. Askıya alınan ya da gerçekleşmesine izin verilmeyen işlemi karara aykırı şekilde gerçekleştiren kuruma, MASAK tarafından işlem tutarı kadar idari para cezası verilir. Kanun metnine göre bu ceza elli bin Türk lirasından az olamaz [M1].

Kanunun 13. maddesine 2024'te eklenen fıkra, bu Kanun uyarınca verilen idari para cezalarına karşı idari yargı yolunu açar [M1]. Bu hüküm cezayı alan kurumlar içindir; hesap sahibinin erteleme kararına itiraz yolu olarak düzenlenmiş değildir. Kanun'daki yıllık artış kuralı (m.28) yalnız 13. ve 16. maddelerdeki tutarları saydığı için burada kanun metnindeki tutar verildi [M1].

5549'un 19. Maddesi Neden "Mülga" Yazıyor?

Kanun metnini açan kişi 19. maddenin yerinde "mülga" ibaresini görür ve 19/A'nın da kaldırıldığını düşünebilir. Durum farklıdır. "Başkanlığın görev ve yetkileri" başlıklı 19. madde, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 15. maddesiyle 9 Temmuz 2018'de yürürlükten kaldırıldı [M1]. MASAK'ın görevleri bugün 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 231. maddesinde düzenleniyor [M6]. 19/A ise ayrı bir maddedir ve yürürlüktedir [M1].

Bir karışıklık daha var: 19/A, "malvarlığının dondurulması" maddesi değildir. Malvarlığının dondurulması, terörün finansmanında 6415 sayılı Kanun'da, kitle imha silahlarıyla ilgili finansmanda 7262 sayılı Kanun'da düzenlenen ayrı bir kurumdur ve bu yazının konusu değildir.

MASAK Blokesi Kararını Kim Veriyor: Banka mı, MASAK mı, Bakan mı?

19/A ertelemesine karar veren Bakan'dır; bugün bu görev Hazine ve Maliye Bakanı'ndadır. Bakan bu yetkisini bakan yardımcısına devredebilir [M1]. Banka da MASAK da erteleme kararını kendisi vermez. Süreçte her birinin rolü farklıdır:

Kim?	19/A sürecinde ne yapar?	Dayanak
Banka, ödeme kuruluşu, kripto platformu (kanundaki adıyla "yükümlü")	Şüpheli işlemi MASAK'a bildirir; gerekirse erteleme talep eder ve karar tebliğ edilene kadar işlemi yapmaz. Bildirim yaptığını hesap sahibine açıklayamaz.	5549 m.4 [M1]; Erteleme Yön. m.4 [M3]
MASAK (Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığı)	Bildirimi analiz eder; Bakan kararını kuruma tebliğ eder; bir malvarlığını kendisi de tespit edebilir; ciddi şüphede konuyu savcılığa iletir.	Erteleme Yön. m.5, m.7 [M3]; CBK 1 m.231 [M6]
Hazine ve Maliye Bakanı ya da yetki verdiği bakan yardımcısı	Erteleme kararını verir.	5549 m.19/A [M1]
Cumhuriyet savcısı ve sulh ceza hâkimi	19/A ertelemesinde rolleri yoktur. Soruşturma açılırsa hesaba el koyma ayrı bir kararla verilir.	CMK m.128 [M2]; 5549 m.17 [M1]

Halk arasında "MASAK blokesi" denmesinin nedeni, sürecin MASAK'a yapılan bildirimle başlaması ve kararın MASAK aracılığıyla bankaya ulaşmasıdır. Aynı ad bazen bankanın kendi kısıtlaması, CMK 128/A askıya alması ya da el koyma için de kullanılıyor. Bu farkları aşağıdaki bölümlerde ayrı ayrı anlatıyoruz.

Banka Hangi Durumda Erteleme Talep Eder?

Her şüpheli işlem bildirimi erteleme talebi içermez. Erteleme Yönetmeliği, erteleme talepli bildirimlerde aranan göstergeleri sayar [M3]:

• işlemin olağandışı nitelikte olması;
• çeşitli veri tabanlarından ya da diğer kaynaklardan yapılan kontrollerde işlemi yapan kişinin suçla ilgili olduğunun veya olabileceğinin anlaşılması;
• işlemin tamamlanmasının, suçtan elde edilen gelirlere ya da terörün finansmanıyla ilgili fonlara el koymayı engelleyeceği veya zorlaştıracağı yönünde tehlikeli bir hâlin bulunması.

Erteleme talepli bildirimlerin usul ve esasları, şüpheli işlem bildirim rehberlerinde belirlenir (m.4/4) [M3]. Şüpheli işlem bildirimi için bir tutar sınırı da yoktur; yükümlüler şüpheli işlemleri tutar gözetilmeksizin bildirir [M4]. Kimlik tespiti eşikleri ile şüpheli işlem bildirimi arasındaki farkı MASAK Limiti 2026 yazımızda anlattık.

Yabancı Bir Kurumun Talebiyle de İşlem Ertelenebilir mi?

Kanun bu ihtimali ayrıca düzenler. 19/A maddesinin ikinci fıkrasına göre yabancı bir muadil kuruluşun gerekçeli talebinde yer alan işlemler için de erteleme yetkisi kullanılabilir. Bunun şartı, MASAK'ın işlemde aklama veya terörün finansmanı şüphesi görmesidir; yetki karşılıklılık (mütekabiliyet) ilkesi gözetilerek kullanılır [M1].

Erteleme Yönetmeliği'nin 6. maddesi bu yolu ayrıntılandırır. Talep MASAK'ça değerlendirilir; şüpheyi destekleyen belge veya ciddi emare varsa Bakan karar verir. Karar bankaya tebliğ edilir ve banka, tebliğden itibaren yedi iş günü boyunca kararda belirtilen işlemleri yapamaz. Yabancı kuruluşun talebinde en az şu bilgiler yer alır: işleme ilişkin ayrıntılı bilgiler, şüpheyi destekleyen belge veya emareler, kişilerin açık kimlik bilgileri ve o ülkedeki sürecin mahiyeti [M3]. Bu yolda da yedi iş günü, kararın bankaya tebliğinden itibaren işler.

MASAK Blokesinde 7 İş Günü Ne Zaman Başlar?

"MASAK blokesi kaç günde kalkar?" sorusunun cevabı, yedi iş gününün hangi tarihten sayıldığına bağlıdır. Erteleme Yönetmeliği iki ayrı başlangıç öngörür [M3].

Banka Bildirdiyse: Bildirim Tarihinden İtibaren

Ertelemeyi banka talep ettiyse süre, bankanın MASAK'a şüpheli işlem bildiriminde bulunduğu tarihten işler. Yönetmeliğin 4. maddesinin üçüncü fıkrası şöyle der: "İşlemlerin ertelenmesi, yükümlü tarafından şüpheli işlem bildiriminde bulunulan tarihten itibaren yedi iş gününü geçemez." [M3] Yargıtay'ın onadığı bölge adliye mahkemesi kararında da aynı kural tekrarlandı [Y1].

Bu kuralın iki sonucu var. Birincisi, bankanın Bakan kararını beklediği günler de bu yedi iş gününe dâhildir; süre karar tarihinden değil, bildirim tarihinden başlar. İkincisi, metin süreyi bankanın işlemi durdurduğu güne değil, MASAK'a bildirim yaptığı güne bağlar. Bu iki tarih aynı gün olabileceği gibi farklı günler de olabilir.

MASAK Kendisi Tespit Ettiyse: Bankaya Tebliğden İtibaren

Bazen süreç bankanın bildirimiyle değil, MASAK'ın kendi tespitiyle başlar. Yönetmeliğin 5. maddesine göre MASAK, bir bankada bulunan malvarlığının aklama veya terörün finansmanı suçuyla ilişkili olduğuna dair belge veya ciddi emare tespit ederse Bakan'ın erteleme kararı bankaya tebliğ edilir. Banka, tebliğ tarihinden itibaren yedi iş günü süresince kararda belirtilen işlemleri gerçekleştiremez [M3]. Bu yolda süre, kararın bankaya ulaştığı günden başlar.

7 İş Günü Nasıl Sayılır? Cumartesi ve Resmî Tatiller

Kanun "gün" değil "iş günü" der; bu nedenle süre takvim günüyle sayılmaz [M1]. Ancak ne 5549 sayılı Kanun ne de Erteleme Yönetmeliği "iş günü"nü tanımlar. Cumartesi, pazar ve resmî tatillerin nasıl sayılacağına dair metinlerde açık bir hüküm bulunmuyor.

Hesap sahibi için ikinci bir zorluk daha var: Sürenin başladığı tarih kendisine bildirilmez. Banka bildirim yaptığını açıklayamaz (5549 m.4/2) ve erteleme kararı yalnız kurumlara tebliğ edilir (Erteleme Yön. m.7) [M1] [M3]. Bu nedenle hesabın kısıtlandığı günden yedi iş günü sayılarak bulunan tarih, yasal sürenin gerçek bitiş günüyle örtüşmeyebilir. Sürenin sonunda yeni bir karar gelip gelmediği de dışarıdan görülemez.

MASAK Blokesi Kendiliğinden Kalkar mı?

"MASAK blokesi kendiliğinden kalkar mı?" sorusunda kanunun yazdığı ile uygulamada görülen arasında fark var. İkisini ayrı ayrı ele almak gerekiyor.

Kanunda Uzatma Hükmü Yok

19/A maddesi işlemin "yedi iş günü süreyle" askıya alınmasından söz eder. Maddede bu sürenin uzatılabileceğine dair bir hüküm yoktur; uzatma için hâkim onayı ya da başka bir usul de öngörülmemiştir [M1]. Yönetmelik de banka bildirimiyle başlayan ertelemenin yedi iş gününü "geçemez" olduğunu söyler [M3]. Bu metinlere göre tek bir erteleme kararı, süresinin sonunda kendiliğinden biter.

Ama Yeni Erteleme Kararları Verilebiliyor: Yargıtay Dosyasında Dokuz Karar

Kanunun düzenlemediği nokta, ertelemenin tekrar edilip edilemeyeceğidir. Kanun'da da Yönetmelik'te de tekrarı yasaklayan ya da sayısını sınırlayan bir hüküm bulunmuyor [M1] [M3]. Yargıtay'ın Nisan 2025 tarihli kararına konu dosya, bunun uygulamada nasıl işleyebildiğini gösteriyor [Y1]:

Tarih	Ne oldu?
20.07.2020	Hesaba bloke kondu.
20.07.2020 – 11.01.2021	Banka bu dönemde toplam 10 şüpheli işlem bildirimi yaptı.
04.08.2020	1. erteleme kararı (7 iş günü)
14.08.2020	2. erteleme kararı (7 iş günü)
24.08.2020	3. erteleme kararı (7 iş günü)
04.09.2020	4. erteleme kararı (7 iş günü)
18.09.2020	5. erteleme kararı (7 iş günü)
01.10.2020	6. erteleme kararı (7 iş günü)
26.10.2020	7. erteleme kararı (7 iş günü)
21.12.2020	8. erteleme kararı (7 iş günü)
28.12.2020	9. erteleme kararı (7 iş günü)
20.01.2021	Para çekme işleminin 19/A uyarınca "ertelenmemesine" karar verildi.
Yargılama sırasında	Para hesap sahibine ödendi.

Kararda MASAK'ın her seferinde para çekme işlemini "5549 sayılı Kanun'un 19/A maddesi uyarınca 7 iş günü" ertelediği yazıyor [Y1]. Yani o dosyada tek ve uzun bir bloke değil, art arda verilen yedi iş günlük ertelemeler vardı. Hesaba bloke konduğu gün ile "ertelenmemesine" kararı arasında tam altı ay geçti.

Mahkemenin değerlendirmesi de dikkat çekicidir. Bölge adliye mahkemesi, ertelemenin bildirim tarihinden itibaren yedi iş gününü geçmemesi gerektiğini ve bu sürenin geçirildiğini kabul etti. Ancak hesap sahibinin icra takibini başlattığı günün, bankanın yeni bir bildirim yaptığı tarihten iki gün sonraya ve MASAK'ın yeni erteleme kararından dört gün önceye denk geldiğini belirledi. Bu nedenle iki hesap bakımından bankanın işlemini usul ve yasaya uygun buldu. Yargıtay bu kararı onadı [Y1].

Son Kararda "Ertelenmemesine" Karar Verildi: Sonra Ne Oldu?

Dosyadaki son adım, 20 Ocak 2021'de para çekme işleminin 19/A uyarınca ertelenmemesine karar verilmesiydi. Para da yargılama sürerken hesap sahibine ödendi [Y1]. Yani o dosyada kısıtlamanın sona ermesi, ayrı bir "ertelememe" kararıyla birlikte görüldü. Bloke kalktıktan sonra paranın hesaba geçmesi ve bankayla yürütülen süreç, MASAK blokesi nasıl kaldırılır yazımızda ayrıca anlatılıyor.

MASAK Blokesinde 7 İş Günü Dolunca Ne Olur?

Yedi iş günü dolduğunda hesabın serbest kalıp kalmayacağı, o sırada hangi tedbirlerin bulunduğuna bağlıdır. Mevzuata ve kararlara göre dört ihtimal öne çıkıyor.

Yeni Karar Yoksa Erteleme Sona Erer

19/A ertelemesinin süresi yedi iş günüdür ve yeni bir karar yoksa erteleme kararına dayanan engel bu sürenin sonunda biter [M1] [M3]. Yargıtay dosyasındaki ayrım bunu somut olarak gösteriyor: Mahkeme, hakkında şüpheli işlem bildirimi ve MASAK kararı bulunmayan bir hesaptaki paranın ödenmemesini usul ve yasaya aykırı buldu [Y1]. Bir yerel mahkeme de kesinleşmemiş bir kararında, kanundaki bloke hakkının yedi gün olduğunu ve hesaba tedbir için savcılık veya mahkeme kararı gerektiğini yazdı [Y3].

Yeni Bildirim ve Yeni Erteleme Kararı Gelebilir

Banka aynı hesapla ilgili yeniden erteleme talepli bildirim yapabilir; Kanun ve Yönetmelik'te bunu engelleyen bir hüküm yok. Yönetmeliğe göre bu durumda banka, Bakan'ın kararı kendisine tebliğ edilinceye kadar işlemi yine gerçekleştirmez [M3]. Yargıtay dosyasında banka altı ayda on bildirim yaptı, MASAK da dokuz kez erteleme kararı verdi [Y1]. Hesap sahibinin gözünden bakıldığında bu, "bloke 7 günde kalkmadı" şeklinde görünür; hukuki açıdan ise art arda gelen ayrı ertelemeler söz konusudur.

Savcılık ve Hâkim Kararıyla El Koymaya Geçilebilir

19/A ertelemesinin amaçlarından biri, gerekli görüldüğünde analiz sonuçlarını yetkili makamlara iletmektir [M1]. MASAK, aklama veya terörün finansmanı suçunun işlendiğine dair ciddi şüphe varsa konuyu Cumhuriyet savcılığına intikal ettirir; suçun işlendiğine dair olguları tespit ederse suç duyurusunda bulunur [M6]. Bu aşamadan sonra hesaptaki para için gündeme gelen tedbir artık 19/A değil, ceza muhakemesindeki el koymadır:

• Genel kural (CMK m.128): Suçun işlendiğine ve paranın bu suçtan elde edildiğine dair somut delillere dayanan kuvvetli şüphe varsa banka hesabına el konulabilir. El koymaya ancak hâkim karar verir. Karar bankaya derhâl bildirilir ve el koymayı etkisiz kılmaya yönelik işlemler geçersizdir [M2].
• Rapor süresi: El koyma kararı için MASAK gibi kurumlardan suçtan elde edilen değere ilişkin rapor alınır. Bu rapor en geç üç ay içinde hazırlanır; özel sebepler zorunlu kıldığında talep üzerine iki ay daha uzatılabilir [M2].
• Aklama ve terörün finansmanı (5549 m.17): Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde savcı da el koyma kararı verebilir. Bu karar 24 saat içinde hâkim onayına sunulur ve hâkim en geç 24 saat içinde karar verir. Değere ilişkin rapor üç ay içinde alınamazsa savcılığın kararı hükümsüz kalır [M1].
• Hangi suçlar: CMK 128'deki suç listesinde dolandırıcılık var, aklama yok; aklama için 5549 m.17'ye bakılır. Yasa dışı bahis suçlarında da 7258 sayılı Kanun'un 5. maddesine eklenen fıkra, CMK 128'deki el koymanın uygulanabileceğini söyler [M2] [M7].

El koyma, 19/A'dan farklı olarak yedi iş günüyle sınırlı değildir ve hâkim kararına karşı itiraz yolu vardır. İtiraz, kararın öğrenildiği günden itibaren iki hafta içinde kararı veren hâkimliğe yapılır (CMK m.268) [M2]. CMK 128'de el koyma kararının şüpheliye ayrıca tebliğine dair bir hüküm bulunmuyor; karar bankaya bildirilir [M2]. Bu aşamanın ayrıntılarını Banka Hesabıma El Konuldu: İtiraz ve Paranın İadesi yazımızda anlatıyoruz.

Bankanın Kendi Kısıtlaması Sürebilir

19/A ertelemesi bittiğinde banka, kendi müşteri tanıma yükümlülüklerine dayanarak işlemi yapmamaya devam edebilir. Tedbirler Yönetmeliği'nin 22. maddesine göre [M4]:

• kimlik tespiti yapılamayan ya da iş ilişkisinin amacı hakkında yeterli bilgi edinilemeyen durumlarda kurum, iş ilişkisi kurmaz ve talep edilen işlemi gerçekleştirmez;
• önceki kimlik bilgilerinin yeterliliğinden veya doğruluğundan şüphe edilip yeniden kimlik tespiti ve teyidi yapılamazsa iş ilişkisi sona erdirilir;
• kurum, bu hâllerin şüpheli işlem olup olmadığını da ayrıca değerlendirir.

Bu kısıtlama 19/A'dan ayrıdır ve bir süreye bağlanmamıştır [M4]. Papara gibi ödeme kuruluşlarında ise Merkez Bankası'nın Ödeme Hizmetleri Yönetmeliği uygulanır. Ödeme hizmeti sağlayıcısı, hileli veya yetkisiz kullanım şüphesinde ödeme aracını kullanıma kapatır. Kapatma sebebi ortadan kalktığında, kullanıcının onayını alarak aracı yeniden kullanıma açar ya da yeni bir araç verir [M5]. Bankanın hesabı tamamen kapatması ise ayrı bir konudur ve Banka Hesabım Kapatıldı: Banka Tek Taraflı Kapatabilir mi? yazımızda ele alındı.

CMK 128/A'daki 48 Saat MASAK Blokesi mi? Ayrı Bir Kurum

Bankanın "hesabınız 48 saat askıya alındı" demesi, 19/A ertelemesinden farklı bir sürece işaret eder. Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 128/A maddesi, 24 Aralık 2025 tarihli 7571 sayılı Kanun'la eklendi [M2]. 2025'te basında "MASAK'a hesap dondurma yetkisi geliyor" diye haberler çıkmıştı; 5549 sayılı Kanun'a böyle bir değişiklik işlenmedi [M1]. Yasalaşan düzenleme, bankalara ve diğer kurumlara 48 saatlik askıya alma yetkisi veren CMK 128/A oldu.

CMK 128/A'nın temel kuralları şunlardır [M2]:

• Hangi suçlar: TCK'nın 142/2-e, 158/1-f ve l ile 245. maddelerindeki suçlar. Bunlar arasında bilişim sistemleri ya da bankalar araç olarak kullanılarak veya kişinin kendini kamu görevlisi ya da banka çalışanı olarak tanıtmasıyla işlenen nitelikli dolandırıcılık da var.
• Kim askıya alır: Makul şüphe varsa banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı hesabı kırk sekiz saate kadar askıya alabilir.
• Bildirim: Askıya alma ve hesap hareketleri derhâl Cumhuriyet başsavcılığına bildirilir. Askıya alma ayrıca hesap sahibine de bildirilir.
• Başvuru: Hesap sahibi askıya almanın kaldırılması için başsavcılığa başvurabilir; savcı başvuruya yirmi dört saat içinde karar verir.
• El koyma: Askıya alma süresi içinde hâkim kararıyla ya da gecikmesinde sakınca varsa savcının yazılı emriyle el konulabilir. Savcının el koyması 24 saat içinde hâkim onayına sunulur; hâkim kararını el koymadan itibaren 48 saat içinde açıklar, aksi hâlde el koyma kendiliğinden kalkar. Bu el koymada CMK 128'deki rapor şartı aranmaz.
• Mağdurun parası: Mağdura ait olduğu anlaşılan menfaat, soruşturma veya kovuşturma evresinde sahibine iade edilir.

	MASAK blokesi (5549 m.19/A)	48 saatlik askıya alma (CMK m.128/A)
Kararı kim verir?	Hazine ve Maliye Bakanı ya da bakan yardımcısı [M1]	Banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı ya da kripto varlık hizmet sağlayıcısı [M2]
Hangi şüphe?	Aklama veya terörün finansmanı [M1]	Kanunda sayılan bilişim, dolandırıcılık ve kart suçları [M2]
Süre	Her karar için 7 iş günü [M1]	48 saate kadar [M2]
Hesap sahibine bildirim	Düzenlenmemiş; karar yalnız kuruma tebliğ edilir [M3]	Var [M2]
Başvuru yolu	Kanunda düzenlenmemiş [M1]	Başsavcılığa başvuru; savcı 24 saatte karar verir [M2]
Sonraki aşama	Savcılığa intikal; şartları varsa CMK 128 ya da 5549 m.17'ye göre el koyma [M1] [M6]	Hâkim kararı ya da savcının yazılı emriyle el koyma; rapor şartı yok [M2]

48 saatlik askıya almanın ayrıntılarını ve başvuru sürecini CMK 128/A Kapsamında Hesabım 48 Saat Askıya Alındı yazımızda anlattık.

MASAK Blokesi, CMK 128/A ve El Koyma: Süre Tablosu

"Masak blokesi kaç gün sürer" ya da "banka blokesi ne kadar sürer" diye arayan kişi çoğu zaman tek bir rakam bekler. Oysa her tedbirin süresi ayrıdır. Aşağıdaki tablo, banka hesabını etkileyen tedbirlerin mevzuattaki sürelerini bir arada gösteriyor:

Tedbir ya da işlem	Süre	Dayanak
Bankanın şüpheli işlemi MASAK'a bildirmesi	Şüphenin oluştuğu tarihten itibaren en geç 10 iş günü	Tedbirler Yön. m.28/2 [M4]
19/A erteleme (banka talepli)	Bildirim tarihinden itibaren 7 iş gününü geçemez	5549 m.19/A [M1]; Erteleme Yön. m.4/3 [M3]
19/A erteleme (MASAK tespiti ya da yabancı kurum talebi)	Kararın bankaya tebliğinden itibaren 7 iş günü	Erteleme Yön. m.5, m.6 [M3]
CMK 128/A askıya alma	48 saate kadar; başvuruya savcı 24 saatte karar verir	CMK m.128/A [M2]
CMK 128/A kapsamında savcının el koyması	24 saatte hâkim onayına; hâkim 48 saat içinde karar vermezse kendiliğinden kalkar	CMK m.128/A [M2]
Aklamada savcının el koyması	24 saatte hâkim onayına, hâkim 24 saatte karar; rapor 3 ayda alınamazsa hükümsüz	5549 m.17 [M1]
CMK 128 el koyması için değer raporu	En geç 3 ay; talep üzerine 2 ay uzatma	CMK m.128 [M2]
Hâkimin el koyma kararına itiraz	Kararın öğrenildiği günden itibaren 2 hafta	CMK m.268 [M2]
MASAK'ın analiz ve incelemesi	Kanunda üst süre yok	5549 [M1]; CBK 1 m.231 [M6]

Tablonun son satırı ayrıca önemlidir: MASAK'ın analiz ve incelemesi için Kanun'da ya da Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nde bir üst süre yer almıyor [M1] [M6]. Yedi iş günü, incelemenin değil, işlemin ertelenmesinin süresidir. MASAK incelemesinin işleyişini MASAK İncelemesi Nedir, Ne Kadar Sürer? yazımızda ele alıyoruz.

MASAK Blokesinin Kalktığı Nasıl Anlaşılır? Banka Neden Sebep Söylemiyor?

MASAK blokesinin en zorlayıcı yanı, hesap sahibinin süreci dışarıdan izleyememesidir. Bunun üç kanuni nedeni var:

• Bildirim gizlidir: Banka, şüpheli işlem bildiriminde bulunduğunu denetim elemanları ve yargılama sırasında mahkemeler dışında, işleme taraf olanlar dâhil hiç kimseye açıklayamaz (5549 m.4/2) [M1].
• Bildirimde bulunan korunur: Özel kanunlarda hüküm bulunsa dahi, şüpheli işlem bildiriminde bulunanlara dair mahkeme dışında üçüncü kişilere bilgi verilemez (5549 m.10/2) [M1].
• Karar yalnız kuruma tebliğ edilir: Erteleme kararı, elektronik tebligat hesabı olan kurumlara elektronik olarak, olmayanlara faks, elektronik posta veya web servis gibi araçlarla derhâl tebliğ edilir. Yönetmelikte hesap sahibine bildirim düzenlenmemiştir (Erteleme Yön. m.7) [M3].

Bu nedenle hesap sahibi açısından ertelemenin bittiği, çoğu zaman işlemin yeniden yapılabilir hâle gelmesinden anlaşılır. Bir yargılama başlarsa durum değişebilir: Gizlilik yasağının istisnalarından biri yargılama sırasında mahkemelerdir [M1]. Yargıtay'ın incelediği dosyada mahkeme, bildirimlerin ve erteleme kararlarının tarihlerini tek tek tespit edebildi [Y1].

Papara Gibi Ödeme Kuruluşları Kapatma Gerekçesini Bildirir mi?

Ödeme kuruluşlarında kural biraz farklı yazılmıştır. Ödeme Hizmetleri Yönetmeliği'ne göre ödeme hizmeti sağlayıcısı, ödeme aracını kullanıma kapattığında kapatma gerekçesi konusunda kullanıcıyı bilgilendirir. Ancak diğer kanunlarda bilgi verilmesini engelleyen hükümler ya da güvenliği tehdit eden objektif nedenler varsa bu bilgilendirme yapılmaz [M5]. 5549 sayılı Kanun'daki gizlilik hükmü, bu tür engelleyici hükümler arasında değerlendirilebilir. Bu bir yorumdur; somut olayda kurumun hangi dayanağa başvurduğu dosyaya göre değişir.

MASAK Blokesi e-Devlet'te Görünür mü?

"MASAK blokesi e-Devlet'te görünür mü?" sık aranan bir soru. Bu yazı için incelediğimiz resmî kaynaklarda, MASAK'ın erteleme kararlarını ya da şüpheli işlem bildirimlerini kişiye gösteren bir e-Devlet hizmeti bulamadık. Yukarıda anlatılan gizlilik hükümleri de bu sonuçla uyumludur [M1].

e-Devlet'te görülebilen kayıtlar başka türden kısıtlamalarla ilgilidir; icra dosyaları buna bir örnektir. Hesaptaki kısıtlamanın icra haczi mi, vergi haczi mi, MASAK ertelemesi mi, savcılık işlemi mi olduğunun nasıl ayırt edildiğini Hesabıma Bloke Konuldu: Kim Koydu, Nasıl Öğrenirim? yazımızda anlattık.

Erteleme Kararı Olmayan Hesaptaki Para da Tutulabilir mi?

Erteleme kararı, kararda belirtilen işlemler içindir; Yönetmelik, bankanın "kararda belirtilen işlemleri" gerçekleştiremeyeceğini söyler [M3]. Yargıtay'ın incelediği dosya bu ayrımın önemini gösteriyor. Hesap sahibinin aynı bankada birden fazla hesabı vardı ve mahkeme, erteleme kararı bulunan iki hesap bakımından bankanın işlemini hukuka uygun buldu [Y1].

Üçüncü bir hesapta ise 4.103,20 TL bulunuyordu. Bu hesap için banka şüpheli işlem bildirimi yapmamıştı ve MASAK'ın bir kararı da yoktu. Mahkeme, bu paranın hesap sahibine ödenmemesini usul ve yasaya aykırı buldu ve banka aleyhine icra inkâr tazminatına hükmetti. Yargıtay bu kararı onadı [Y1]. O dosyada her hesap, kendi bildirimi ve kendi kararı üzerinden ayrı ayrı değerlendirildi.

Yargıtay Aynı Dosyada Neden İki Farklı Karar Verdi?

Aynı dosya Yargıtay'a iki kez geldi ve iki karar birbirinden farklı sonuca ulaştı. Bu seyir, "banka haksız bildirim yaptıysa sorumlu olur mu?" sorusunun neden tek cümleyle cevaplanamadığını gösteriyor:

• Aralık 2023: Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, ilk temyizde bölge adliye mahkemesinin kararını bozdu. Daireye göre bankanın şüpheli işlem bildiriminin herhangi bir maddi delili yoktu ve MASAK blokesine yol açan ihbar haksızdı; banka, hesabın kullanılamamasından doğan zararlardan sorumluydu [Y2].
• Sonrası: Bölge adliye mahkemesi bu bozmaya uymadı ve önceki kararında direndi [Y1].
• Nisan 2025: Aynı daire bu kez direnme kararını oy birliğiyle onadı. Dosyanın son hâlinde, erteleme kararı bulunan hesaplarda bankanın işlemi hukuka uygun bulundu; erteleme kararı olmayan hesaptaki paranın ödenmemesi ise hukuka aykırı sayıldı [Y1].

Bu tartışmayla ilgili bir hüküm de 5549 sayılı Kanun'un 10. maddesidir. Madde, Kanun gereğince yükümlülüklerini yerine getiren gerçek ve tüzel kişilerin hukuki ve cezai bakımdan sorumlu tutulamayacağını söyler [M1]. 2023 kararı tek başına okunursa "banka sorumludur" sonucu çıkar; ama aynı dosya bu sonuçla bitmedi. Tek bir karardan genel kural çıkarılamaz. Bankanın sorumluluğu konusunu MASAK blokesi nasıl kaldırılır yazımızda da ele aldık.

Bir Yerel Mahkeme Dosyası: 13 Erteleme Bildirimi ve "Blokeli Kalsın" Yazısı

Bursa'daki bir asliye ticaret mahkemesinin Şubat 2024 tarihli kararı, ertelemenin uzadığı ve savcılık yazısıyla sürdürüldüğü bir dosyayı anlatıyor. Karar oy çokluğuyla verildi ve kesinleşmemiştir; bu nedenle yalnız bir örnek olarak aktarıyoruz [Y3].

• Yurt dışından gelen yaklaşık 149.193 avroluk transfere, gönderen bankadan dolandırıcılık bildiren bir mesaj gelmesi üzerine Nisan 2020'de banka blokesi kondu.
• Bilirkişi ek raporunda, MASAK'ın bankaya gönderdiği 13 adet "bloke kaldırımının ertelenmesi" bildiriminden söz edildi.
• Savcılık Aralık 2022'de bankaya, paranın soruşturma tamamlanana kadar blokeli kalması yönünde bir müzekkere yazdı. Muhalefet şerhine göre dosyada hâkim onaylı bir el koyma kararı yoktu.
• Başsavcılık Ekim 2023'te kovuşturmaya yer olmadığına karar verdi.

Mahkeme, banka blokesinin kaldırılmasına karar verdi; ancak bankanın kusuru bulunmadığı gerekçesiyle tazminat talebini reddetti. Gerekçede, kanundaki bloke hakkının yedi gün olduğu ve hesaplara tedbir veya bloke konulabilmesi için savcılık ya da mahkeme kararı gerektiği belirtildi. Muhalif üye ise blokenin idari ve adli işleme dayandığını ve savcılığın kaldırma müzekkeresi bulunmadığını yazarak davanın reddedilmesi gerektiği görüşündeydi [Y3].

Dosya iki noktayı göstermesi bakımından öğreticidir. Erteleme bildirimleri bir dosyada defalarca tekrarlanabiliyor. Savcılığın "blokeli kalsın" yazısı ile hâkimin el koyma kararı da aynı şey değil; CMK'ya göre hesaba el koymaya ancak hâkim karar verir [M2]. Karar kesinleşmediği için üst mahkemede farklı bir sonuca varılabilir.

Yasa Dışı Bahis, P2P Kripto ve Hesap Kiralama Dosyalarında MASAK Blokesi Neden Uzayabilir?

Bu dosyalarda hesap çoğu zaman tek bir tedbirle değil, art arda gelen farklı tedbirlerle kısıtlanır. Her tedbirin süresi ayrı işlediği için toplam bekleme, 19/A'daki yedi iş gününü aşabilir:

• Yasa dışı bahis: 7258 sayılı Kanun'un 5. maddesindeki bahis oynatma, para nakline aracılık ve benzeri suçlarda CMK 128'deki el koyma uygulanabilir [M7]. Bu dosyaları MASAK, Yasa Dışı Bahis ve Savcılık Banka Hesabı Blokesi Nasıl Kaldırılır? yazımızda anlattık.
• P2P kripto satışları: Satış bedeli bir dolandırıcılık mağdurundan geldiyse, bilişim yoluyla dolandırıcılık nedeniyle CMK 128/A askıya alması ve el koyma gündeme gelebilir. Dolandırıcılık, CMK 128'deki suç listesinde de yer alır [M2]. Ayrıntılar Kripto Para Sattım (Binance/BtcTurk P2P), Banka Hesabım Bloke Oldu yazımızda.
• Hesap kiralama: Hesabını ya da IBAN'ını başkasına kullandıran kişinin hesabı, hesabın kullanıldığı suça göre bu tedbirlerden birine konu olabilir. Ceza boyutu IBAN'ımı Kullandırdım, İfadeye Çağrıldım ve Papara Hesabı Kiralama Suçu ve Cezası yazılarımızda.
• Aklama şüphesi: Analiz sonunda konu savcılığa gider ve aklama soruşturması başlarsa 5549 sayılı Kanun'un 17. maddesindeki el koyma ve üç aylık rapor süresi devreye girer [M1].

Bu nedenle "bloke ne zaman kalkar?" sorusunun cevabı, hesabın o an hangi tedbir altında olduğuna bağlıdır. Bankanın cevabında hangi maddenin geçtiği, bu ayrımın ilk ipucudur.

19/A Erteleme Kararına Karşı İtiraz Yolu Var mı?

5549 sayılı Kanun ve Erteleme Yönetmeliği, hesap sahibinin 19/A erteleme kararına karşı başvurabileceği bir itiraz yolu düzenlemez [M1] [M3]. Kanunun 13. maddesindeki idari yargı yolu, kurumlara verilen idari para cezaları içindir [M1]. Bu yazı için yaptığımız taramada, Danıştay'ın bir 19/A erteleme kararına karşı açılmış iptal davasında verdiği bir karara rastlamadık.

Uygulamada hesap sahipleri bankaya ya da MASAK'a yazılı açıklama ve paranın kaynağını gösteren belgeler sunabiliyor. Bu bir "itiraz" değil, açıklamadır. Süreç el koymaya dönüşürse yol değişir: Hâkimin el koyma kararına karşı iki hafta içinde itiraz edilebilir [M2]. Blokenin kaldırılmasına yönelik süreç MASAK blokesi nasıl kaldırılır yazımızda, el koyma kararına itiraz ise el koyma kararına itiraz yazımızda anlatılıyor.

MASAK Blokesi Sürerken Hangi Belgeler Dosyada Fark Yaratır?

"MASAK hesabıma bloke koydu, ne yapmalıyım?" sorusunun tek bir cevabı yok; her dosya kendi belgeleriyle değerlendirilir. Bu bölüm bir tavsiye değildir; yukarıdaki kararlarda ve mevzuatta öne çıkan noktaları bir araya getirir. Avukatla yapılan görüşmede genellikle şu konular netleştirilir:

• Bankanın cevabındaki dayanak: Cevapta 5549 m.19/A mı, CMK 128/A mı, bir el koyma kararı mı, yoksa müşteri tanıma kuralları mı anılıyor? Süre ve başvuru yolu buna göre değişir.
• Tarihler: İşlemin ilk reddedildiği gün, bankayla yapılan yazışmaların tarihleri ve varsa CMK 128/A bildiriminin tarihi. Yargıtay dosyasında icra takibinin tarihi, bildirim ve karar tarihleriyle karşılaştırıldı [Y1].
• Hangi hesap, hangi işlem: Kısıtlamanın hangi hesaplarda ve hangi işlemlerde uygulandığı. Aynı dosyada erteleme kararı olan ve olmayan hesaplar farklı sonuçlandı [Y1].
• Paranın kaynağı: Hesaba gelen paranın nereden geldiğini gösteren sözleşme, fatura, satış kaydı, maaş bordrosu ve karşı tarafla yazışmalar. Bankanın müşteri tanıma kapsamında istediği bilgi ve belgeler de bu gruptadır [M4].
• Savcılık veya mahkeme kararı: Hesap sahibine bildirilmiş bir askıya alma, bir soruşturma numarası ya da sulh ceza hâkimliği kararı olup olmadığı. Bir yerel dosyada savcılık yazısı ile hâkim kararının farkı gerekçede yer aldı [Y3].

Hesaba tanınmayan birinden para geldiği durumlar için Hesabıma Gelen Para Nedeniyle Banka Hesabım Bloke Oldu yazımız da bu konuları ayrıntılı ele alıyor.

Sık Karıştırılanlar: MASAK Blokesi, CMK 128/A, El Koyma, İcra ve Vergi Haczi

Banka hesabındaki her kısıtlamaya "bloke" deniyor, ama dayanakları ve süreleri farklı:

Kısıtlama	Kim koyar?	Süre	Dayanak
MASAK blokesi (19/A erteleme)	Hazine ve Maliye Bakanı ya da bakan yardımcısı	Her karar için 7 iş günü	5549 m.19/A [M1]; Erteleme Yön. [M3]
CMK 128/A askıya alma	Banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı, kripto varlık hizmet sağlayıcısı	48 saate kadar	CMK m.128/A [M2]
El koyma	Hâkim (aklamada ve 128/A'da gecikmesinde sakınca olan hâllerde savcı, ardından hâkim onayı)	Gün sayısıyla sınırlı değil; değer raporu 3 ay + 2 ay	CMK m.128 [M2]; 5549 m.17 [M1]
Bankanın kendi kısıtlaması	Banka	Süreye bağlı değil	Tedbirler Yön. m.22 [M4]
Ödeme aracının kapatılması	Ödeme kuruluşu	Kapatma sebebi ortadan kalkana kadar	Ödeme Hizmetleri Yön. m.53 [M5]
İcra haczi	İcra dairesi, bir alacak için	İcra hukukuna tabi	MASAK mevzuatı değil
Vergi haczi	Vergi dairesi, vergi borcu için	Vergi tahsilat mevzuatına tabi	MASAK mevzuatı değil

İcra ve vergi haczi bir borç için konur ve MASAK mevzuatıyla ilgili değildir. Vergi borcu nedeniyle konan hacizleri Vergi Borcu Nedeniyle Banka Hesabım Bloke Oldu yazımızda, icra haczini ise kim koydu yazımızda anlattık. Kavramların kısa tanımları için hukuk sözlüğümüze bakılabilir.

Kaynaklar

Kod	Tür	Kaynak	Konu
M1	Kanun	5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun	m.4/2 (bildirimin gizliliği), m.10 (yükümlülerin korunması), m.13/7 (idari yargı yolu), m.17 (el koyma), m.19 (mülga), m.19/A (işlemlerin ertelenmesi), m.28 (yeniden değerleme)
M2	Kanun	5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu	m.128 (el koyma ve değer raporu), m.128/A (48 saatlik askıya alma), m.268 (itiraz süresi)
M7	Kanun	7258 sayılı Futbol ve Diğer Spor Müsabakalarında Bahis ve Şans Oyunları Düzenlenmesi Hakkında Kanun	m.5 (CMK 128'deki el koymanın uygulanabileceğine dair ek fıkra)
M6	Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi	1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi	m.231 (MASAK'ın görevleri; savcılığa intikal ve suç duyurusu)
M3	Yönetmelik	Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Kapsamında İşlemlerin Ertelenmesine Dair Yönetmelik (RG 29.07.2016)	m.4 (banka talepli erteleme, bildirimden itibaren 7 iş günü), m.5 (Başkanlık tespiti, tebliğden itibaren 7 iş günü), m.6 (yabancı muadil kuruluş talebi), m.7 (kararın bildirimi)
M4	Yönetmelik	Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının Önlenmesine Dair Tedbirler Hakkında Yönetmelik	m.22 (işlemin reddi ve iş ilişkisinin sona erdirilmesi), m.27 (tutar gözetilmeksizin bildirim), m.28 (bildirim süresi)
M5	Yönetmelik	Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para İhracı ile Ödeme Hizmeti Sağlayıcıları Hakkında Yönetmelik (TCMB, RG 01.12.2021)	m.53/2-3 (ödeme aracının kullanıma kapatılması ve yeniden açılması)
Y1	Yargıtay	Yargıtay 11. HD 24.04.2025, E.2025/1664, K.2025/2763	"19/A gereği" cevabı; dokuz erteleme kararı ve yaklaşık 6 ay; erteleme kararı olan ve olmayan hesap ayrımı; direnme kararının onanması
Y2	Yargıtay	Yargıtay 11. HD 12.12.2023, E.2022/3529, K.2023/7312	Aynı dosyanın ilk temyizi: bozma kararı (bölge adliye mahkemesi direndi, direnme 2025'te onandı)
Y3	Yerel mahkeme	Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 07.02.2024, E.2021/459, K.2024/155	13 erteleme bildirimi, savcılığın "blokeli kalsın" müzekkeresi; oy çokluğu, kesinleşmedi

İlgili sayfalar: İstanbul Ceza Avukatı · Hesabıma Bloke Konuldu: Kim Koydu? · Dolandırıldım: Paramı Nasıl Geri Alırım? · Hukuk Sözlüğü