İçeriğe geç
0553 774 93 58

Baro Sicil No 74199

Tüm makaleler

Sosyal Güvenlik Hukuku

EYT'yi Kaçıranlar İçin Hangi Seçenekler Var? (2026)

EYT'yi kaçıranlar için sigorta başlangıcını 8 Eylül 1999 öncesine çeken yollar (askerlik ve yurt dışı borçlanması, tarım Bağ-Kur kesintisi, eski çalışmanın tespiti), işe yaramayanlar (doğum borçlanması, staj) ve emekliliği öne çeken diğer yollar; Yargıtay kararlarıyla.

Av. Ömer Faruk DoğanDoğan Hukuk Bürosu, İstanbul15 dakikalık okuma
EYT'yi Kaçıranlar İçin Hangi Seçenekler Var? - Sosyal Güvenlik Hukuku rehberi kapak görseli
EYT'yi Kaçıranlar İçin Hangi Seçenekler Var? - Sosyal Güvenlik Hukuku rehberi kapak görseli

EYT'yi birkaç gün ya da birkaç ay farkla kaçıranlar için bugün kadında 58, erkekte 60 yaş kuralı geçerli. Ama sigorta başlangıcınızı ya da emeklilik tarihinizi değiştirebilecek yasal yollar var.

Bu konuda bir dosyanız varsa:

EYT'yi Kaçırmak Ne Demek? 8 Eylül 1999 Sınırı

EYT, 7438 sayılı Kanun'la 5510 sayılı Kanun'a eklenen geçici 95. maddedir. Bu madde, 506 sayılı Kanun'un geçici 81. maddesinin (B) bendine ve memurlar, esnaf ve tarım işçileri için karşılığı olan geçiş hükümlerine göre emekli olacak kişilerde yaş şartını kaldırır; bu kişilerin yalnızca yaş dışındaki gün ve süre şartlarını tamamlaması yeter. Bu geçiş hükümleri, 8 Eylül 1999 ve öncesinde sigortalı olanları kapsar.

5510 sayılı Kanun geçici 95. madde: EYT düzenlemesiyle 1999 öncesi sigortalılar için yaş şartının kaldırılması
5510 sayılı Kanun geçici madde 95: 1999 öncesi sigortalılar için yaş şartını kaldıran EYT düzenlemesi (Kaynak: mevzuat.gov.tr)

Bu nedenle "EYT'yi kaçırmak", ilk sigorta girişinin 8 Eylül 1999'dan sonraya düşmesi demektir. Bu tarihten sonra ilk kez sigortalı olanlar yaş şartına tabidir ve EYT'nin getirdiği kolaylıktan yararlanamaz.

EYT'yi Kaçıranlar İçin Asıl Soru: Başlangıç Tarihi Değişebilir mi?

EYT'yi kaçıranların seçeneklerini iki gruba ayırmak gerekir. Birinci grup, sigorta başlangıcını 8 Eylül 1999'un öncesine taşıyan yollardır; bunlardan biri işe yararsa kişi doğrudan EYT kapsamına girer ve yaş şartı ortadan kalkar. İkinci grup, başlangıcı değiştirmeyen ama emeklilik tarihini öne çeken ya da beklerken hak sağlayan yollardır. Aşağıda önce birinci grubu, sonra ikinci grubu anlatıyoruz.

Birkaç Gün Farkla Kaçıranlar

İlk girişi 9 Eylül 1999 ile 2000'in ilk ayları arasına düşenler, EYT'yi en küçük farkla kaçıran gruptur. Bu kişiler için başlangıcı birkaç gün ya da birkaç ay geriye taşıyacak tek bir borçlanma bile sonucu tamamen değiştirebilir. İhtiyaç duyulan gün sayısı, ilk giriş tarihiniz ile 8 Eylül 1999 arasındaki farka yakındır; kesin hesap SGK kayıtları üzerinden yapılmalıdır, çünkü sınıra yakın durumlarda tek bir günlük eksiklik sonucu değiştirir.

EYT'yi Kaçıranlar Ne Zaman Emekli Olur? Güncel Şartlar

Başlangıç tarihi değişmiyorsa, emeklilik şartı ilk girişin hangi döneme düştüğüne ve hangi statüde (işçi, esnaf, memur) çalışıldığına göre belirlenir.

9 Eylül 1999 – 30 Nisan 2008 Arası Girişliler

5510 sayılı Kanun'un geçici 9. maddesi bu dönemde ilk kez sigortalı olanlar için şu şartları arar:

StatüTam emeklilikDiğer seçenek
İşçi (4/a, SSK)Kadın 58, erkek 60 yaş ve 7.000 günKadın 58, erkek 60 yaş, 25 yıl sigortalılık ve 4.500 gün
Esnaf (4/b, Bağ-Kur)Kadın 58, erkek 60 yaş ve 25 tam yıl primKısmi aylık: kadın 60, erkek 62 yaş ve 15 tam yıl prim
Memur (4/c)Kadın 58, erkek 60 yaş ve 25 tam yıl primKısmi aylık: 61 yaş ve 15 tam yıl prim

İşçiler için "25 yıl ve 4.500 gün" seçeneği, prim günü az ama sigortalılık süresi uzun olanlar için önemlidir. Örneğin 2001'de ilk kez sigortalı olan biri 2026'da 25 yıllık sigortalılık süresini doldurur; 4.500 günü de varsa yaşını doldurduğu gün emekli olabilir, 7.000 günü beklemesi gerekmez.

1 Mayıs 2008 ve Sonrası Girişliler

Bu gruptakiler 5510 sayılı Kanun'un 28. maddesine tabidir: kadın 58, erkek 60 yaş ve 9.000 gün; işçiler için gün şartı 7.200'dür. Bu grupta yaş şartı sabit de değildir. Kanun, prim gün şartının tamamlandığı yıla göre yaşı kademeli olarak yükseltir:

Gün şartının tamamlandığı dönemKadınErkek
2035 sonuna kadar5860
2036 – 20375961
2038 – 20396062
2040 – 20416163
2042 – 20436264
2044 – 20456365
2046 – 20476465
2048 ve sonrası6565

Aynı madde, bu yaşlara üç yıl eklenerek (65'i geçmemek üzere) 5.400 günle kısmi yaşlılık aylığı imkânı da tanır. 2008 sonrası girişliler için başlangıcı 30 Nisan 2008'in öncesine çekmek, yaş kademesinden kurtulmak anlamına gelir; bu da EYT kadar olmasa da ciddi bir kazançtır.

EYT'yi Kaçıranlar İçin Başlangıcı Geriye Çeken Yollar

5510 sayılı Kanun'un 41. maddesine göre, tespit edilen sigortalılık başlangıcından önceki bir süre borçlanılırsa başlangıç tarihi, borçlanılan gün sayısı kadar geriye götürülür. Başlangıcı geriye çeken yolların çoğu bu kurala dayanır.

5510 sayılı Kanun 41. madde: başlangıçtan önceki süreler borçlanılırsa sigortalılık başlangıcı borçlanılan gün kadar geriye götürülür
5510 sayılı Kanun madde 41: başlangıçtan önceki süreler borçlanılırsa sigortalılık başlangıç tarihi borçlanılan gün kadar geriye götürülür (Kaynak: mevzuat.gov.tr)

Askerlik Borçlanmasıyla EYT'li Olmak

Askerliğini ilk sigorta girişinden önce yapan kişi, askerlik süresini borçlanarak başlangıcını geriye çekebilir. Yeni başlangıç 8 Eylül 1999'un öncesine düşerse kişi EYT kapsamına girer. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 30.3.2005 tarihli, 2005/10-138 E., 2005/221 K. sayılı kararına göre, borçlanma koşulları gerçekleşmeden askerlik süresi sigortalılık süresi sayılamaz; yani askerlik yapmış olmak tek başına yetmez, borçlanma başvurusu ve süresinde ödeme gerekir.

Örnek: 1 Mart 2000'de ilk kez işçi olarak sigortalı olan ve daha önce 18 ay askerlik yapan bir erkek, yalnızca 180 günü borçlansa bile başlangıcı yaklaşık 3 Eylül 1999'a gider ve yaş şartından kurtulur. 2026'da alt sınırdan 180 günlük borçlanmanın maliyeti 89.181 TL, 540 günün tamamı ise 267.543 TL'dir. Hangi gün şartına tabi olunacağı ve kısmi borçlanmanın ne zaman daha ekonomik olduğu askerlik borçlanması emeklilik tarihini öne çeker mi yazımızda tablolu örneklerle anlatılıyor; kendi tutarınızı askerlik ve doğum borçlanması hesaplama aracımızla görebilirsiniz.

Askerlik İşe Girdikten Sonra Yapıldıysa

Askerlik ilk sigorta girişinden sonra yapıldıysa, borçlanma başlangıç tarihini değiştirmez; yalnızca prim gününüzü artırır. Bu durumda EYT kapsamına girmek mümkün olmaz, ama gün şartını erken tamamlamak için borçlanma yine işe yarayabilir. Ayrıca 1 Ekim 2008'den sonra ilk defa memur (4/c) olarak sigortalı olanlarda, başlangıçtan önceki süreler borçlanılsa bile başlangıç tarihi geriye götürülmez (5510 geçici m.7).

Doğum Borçlanması Başlangıcı Geriye Çeker mi?

EYT'yi kaçıran kadınların en sık sorduğu soru budur ve cevabı çoğu zaman olumsuzdur. 5510 sayılı Kanun'un 41. maddesi doğum borçlanmasını "sigortalı kadın" için tanır. Yargıtay da doğum borçlanması yapılabilmesi için doğumdan önce sigortalı olmayı şart arar. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi'nin 12.01.2023 tarihli, 2022/13806 E., 2023/301 K. sayılı kararıyla onanan kararda, doğum tarihinde sigortalı olmayan kadının doğum borçlanması hakkı bulunmadığı kabul edilmiştir.

Doğum ilk sigorta girişinden sonra olduğuna göre, borçlanılan süre de başlangıçtan sonraya düşer ve başlangıç tarihi değişmez. Yani doğum borçlanması prim gününüzü artırır, ama sizi EYT kapsamına sokmaz. 2026'da doğum borçlanmasında oran %32'dir.

Yurt Dışı Borçlanmasıyla Başlangıcı Geriye Çekmek

Yurt dışında çalışarak geçen süreler, 3201 sayılı Kanun'a göre borçlanılabilir. Bu Kanun, yurt dışında ev kadını olarak geçen sürelerin de borçlanılmasına imkân tanır. 3201 sayılı Kanun'un 5. maddesine göre, Türkiye'deki sigortalılık başlangıcından önceki süreler borçlanılırsa başlangıç tarihi, borçlanılan gün sayısı kadar geriye götürülür.

3201 sayılı Kanun 5. madde: yurt dışı borçlanmasında sigortalılık başlangıcının borçlanılan gün kadar geriye götürülmesi
3201 sayılı Kanun madde 5: Türkiye'deki başlangıçtan önceki yurt dışı süreler borçlanılırsa başlangıç, borçlanılan gün kadar geriye götürülür (Kaynak: mevzuat.gov.tr)

Burada iki ayrıntı sonucu belirler:

  • Geriye götürme Türkiye'deki ilk girişten yapılır. Yurt dışında ilk kez çalışmaya başladığınız tarih kural olarak başlangıç sayılmaz. Yalnızca sosyal güvenlik sözleşmesinde bu yönde özel hüküm bulunan ülkelerde, o ülkede ilk çalışmaya başlama tarihi ilk işe giriş tarihi kabul edilir. Yukarıdaki Yargıtay kararına konu olayda Türkiye'deki başlangıcı 25.01.2013 olan davacının 759 günlük yurt dışı süresi, başlangıcı 16.12.2010'a götürmüştür.
  • Borçlanılan süre Bağ-Kur süresi sayılır. Kanun'a göre yurt dışı borçlanmasına ait süreler 4/b kapsamında geçmiş sigortalılık süresi kabul edilir. Bu, emeklilikte hangi statünün şartlarının uygulanacağını etkileyebileceği için hesap buna göre yapılmalıdır.

Türkiye'de hiç sigortalılığı olmayanlarda ise başlangıç, borcun tamamen ödendiği tarihten borçlanılan gün kadar geriye götürülen tarihtir. Yurt dışında uzun süre çalışmış biri için bu, başlangıcı 1999 öncesine taşıyabilecek güçlü bir yoldur; ancak tutarın ödenmesiyle birlikte hangi emeklilik grubuna girileceği önceden hesaplanmalıdır.

Tarım Bağ-Kur Kaydıyla EYT: Müstahsil Makbuzundaki Prim Kesintisi

1999 öncesinde tarım ürünü satmış olanlar için sık konuşulan bir yol, tarım Bağ-Kur (2926 sayılı Kanun) sigortalılığıdır. Bu yolda belirleyici olan, ürün satışı sırasında satış bedelinden Bağ-Kur primi kesilmiş olmasıdır (prim tevkifatı). Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 06.11.2024 tarihli, 2023/288 E., 2024/542 K. sayılı kararı konunun çerçevesini şöyle çizer:

  • Kayıt ve tescili yapılmamış çiftçinin, satışında kesinti yapıldığını gösteren belgeyle SGK'ya yazılı başvurması hâlinde sigortalılık, kesintinin yapıldığı tarihi takip eden ay başından itibaren başlatılır. Bu imkân 1 Nisan 1994'ten sonraki kesintiler için geçerlidir.
  • Tarımsal faaliyetin tespitinde ziraat odası kayıtları esas alınır. Tevkifatın yapıldığı tarihte ziraat odası kaydı bulunmayan, sonradan geriye dönük oluşturulan kayıtlar geçerli kabul edilmez.
  • Tarım Bağ-Kur'da, işçiler için olan hizmet tespiti davasının bir karşılığı yoktur. Bu yüzden kayıt, prim ödemesi ya da prim kesintisi öncesine düşen tarımsal faaliyete dayanarak sigortalılık tespit ettirilemez.
  • Yalnızca ziraat odası veya kooperatif kaydının bulunması yetmez; tarımsal faaliyetin gerçekten sürdüğü, hangi ürünün nereye satıldığı somut olarak ortaya konmalıdır.

Kararın konusu olan olayda, Toprak Mahsulleri Ofisi'ne ait 15.11.1998 tarihli, Bağ-Kur prim kesintisi içeren müstahsil makbuzuna dayanılarak tescil tarihi 01.12.1998'e çekilmişti. Yani 1999 öncesine ait, kesinti gösteren bir makbuz başlangıcı EYT sınırının öncesine taşıyabilir. Bununla birlikte tarım Bağ-Kur sigortalılığı bir 4/b sigortalılığıdır: o döneme ait primlerin ödenmiş olması ve esnaf statüsünün kendi süre şartları ayrıca aranır.

1999 Öncesi Eksik Bildirilen Çalışmanın Tespiti

8 Eylül 1999'dan önce bir işyerinde çalıştığınız hâlde bu çalışma SGK'ya hiç ya da eksik bildirilmediyse, hizmet tespiti davasıyla başlangıcı öne çekmek teorik olarak mümkündür. Ancak 5510 sayılı Kanun'un 86. maddesine göre dava, çalışmanın geçtiği yılın sonundan itibaren beş yıl içinde açılmalıdır; 1999 öncesi bir çalışma için bu süre çoktan dolmuştur.

Yine de her dosya kapanmış değildir. İşveren sizin için işe giriş bildirgesi vermiş ya da adınız o işyerinin dönem bordrosunda geçmişse SGK çalışmadan haberdar olmuştur; Yargıtay 10. Hukuk Dairesi'nin 9.11.2015 tarihli, 2015/17274 E., 2015/18794 K. sayılı kararında olduğu gibi, bildirimden sonra kesintisiz devam eden çalışmalar bakımından beş yıllık sürenin geçtiğinden söz edilmez. Öte yandan aynı Daire'nin 10.12.2018 tarihli, 2018/2988 E., 2018/10345 K. sayılı kararına göre işe giriş bildirgesi tek başına yeterli değildir; çalışmanın da inandırıcı delillerle ispatlanması gerekir. Hizmet dökümünüzde 1999 öncesine ait eski bir giriş kaydı görünüyorsa bu ihtimal mutlaka incelenmelidir. Dava şartları ve deliller için hizmet tespiti davası yazımıza bakabilirsiniz.

Staj ve Çıraklık Süreleri EYT İçin Başlangıç Sayılır mı?

Meslek lisesi stajı ve 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamındaki çıraklık, yalnızca iş kazası, meslek hastalığı ve hastalık sigortasına tabidir; uzun vadeli sigorta primi ödenmediği için emeklilikte sigorta başlangıcı sayılmaz. "Staj ve çıraklık mağdurları" olarak bilinen bu konu kamuoyunda tartışılmaya devam etse de bugün için bir kanun değişikliği bulunmuyor.

Önemli bir istisna var: kâğıt üzerinde çırak gösterilen ama gerçekte üretime yönelik çalışan kişiler. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi'nin 15.01.2024 tarihli, 2023/13176 E., 2024/28 K. sayılı kararıyla onanan davada, 1987'den itibaren bir fabrikada çırak olarak bildirilen davacının tanık beyanlarıyla üretime yönelik çalıştığı anlaşılmış ve çalışmasının tüm sigorta kollarına tabi olduğu tespit edilmiştir. Mahkeme bu dosyada sigortalılık başlangıcını davacının 18 yaşını doldurduğu tarih olarak belirlemiştir. Çıraklık döneminiz 1999 öncesine düşüyor ve o dönemde fiilen üretimde çalıştıysanız, bu yolun değerlendirilmesi gerekir.

Başlangıç Değişmiyorsa: EYT'yi Kaçıranlar İçin Emekliliği Öne Çeken Yollar

Engellilik Oranına Göre Emeklilik

Çalışma gücünde belirli oranda kayıp bulunanlar için yaş şartı aranmayan emeklilik yolları vardır. 1 Ekim 2008'den sonra ilk kez sigortalı olanlar için 5510 sayılı Kanun'un 28. maddesi, SGK Sağlık Kurulu'nca tespit edilen çalışma gücü kaybına göre şu şartları arar:

Çalışma gücü kaybıSigortalılık süresiPrim günüYaş
%50 – %59En az 16 yıl4.320Aranmaz
%40 – %49En az 18 yıl4.680Aranmaz
İşe girmeden önce malul sayılacak derecede engelli olanlarEn az 15 yıl3.960Aranmaz

1999-2008 arası girişliler için engellilik oranına göre emeklilik şartları, eski mevzuatın saklı tutulan hükümlerine ve sigorta başlangıç tarihine göre ayrı tablolarla belirlenir; bu nedenle gün ve yıl şartı kişiden kişiye değişir. Oran, SGK'nın yetkilendirdiği hastanelerin sağlık kurulu raporları üzerine Kurum Sağlık Kurulu'nca belirlenir.

Malulen Emeklilik

Çalışma gücünün en az %60'ını kaybeden sigortalı malul sayılır. Malullük aylığı için 5510 sayılı Kanun'un 26. maddesi en az on yıllık sigortalılık ve 1.800 gün arar; başka birinin sürekli bakımına muhtaç derecede malul olanlarda sigortalılık süresi aranmaz, 1.800 gün yeterlidir. Malullük aylığında yaş şartı yoktur.

Fiili Hizmet Süresi Zammı (Yıpranma) ile Yaş İndirimi

5510 sayılı Kanun'un 40. maddesinde sayılan ağır işlerde çalışan işçi ve memurların prim gününe, bu işlerde geçen her yıl için belirli gün eklenir. Örneğin sağlık meslek mensupları için yılda 60 gün, basın kartıyla fiilen çalışan gazeteciler ve polisler için 90 gün, maden ocakları gibi yer altı işlerinde çalışanlar için 180 gün eklenir.

Eklenen sürenin yarısı, üç yılı geçmemek üzere emeklilik yaşından da düşülür. Yaş indiriminden yararlanmak için bu işlerde en az 3.600 gün (yer altı işlerinde 1.800 gün) çalışmış olmak gerekir. EYT'yi kaçıran bir hemşire ya da gazeteci için bu kural, yaş şartını birkaç yıl öne çekebilir.

Ağır Engelli Çocuğu Olan Annelere Gün ve Yaş İndirimi

Başka birinin sürekli bakımına muhtaç derecede ağır engelli çocuğu olan kadın sigortalıların, 1 Ekim 2008'den sonra geçen prim günlerinin dörtte biri toplam prim gününe eklenir ve eklenen bu süre emeklilik yaşından da düşülür (5510 m.28). Örneğin 2008'den bu yana 4.000 gün çalışmış bir anneye 1.000 gün eklenir ve emeklilik yaşı yaklaşık 2 yıl 9 ay öne gelir.

Borçlanmayla Gün Şartını Erken Tamamlamak

Başlangıç değişmese bile askerlik ve doğum borçlanması prim gününüzü artırır. Yaşınızı doldurduğunuz hâlde gün şartını tamamlayamadıysanız, borçlanma emeklilik tarihinizi doğrudan öne çeker. 2026'da askerlik borçlanmasında oran %45, doğum borçlanmasında %32'dir; tutar, talep tarihindeki asgari ücrete göre hesaplandığı için her yıl artar.

EYT'yi Kaçıranlar Yaşı Beklerken Kıdem Tazminatı Alabilir mi?

Evet. 1475 sayılı İş Kanunu'nun 14. maddesinin birinci fıkrasının (5) numaralı bendi, emeklilik için yaş dışındaki sigortalılık süresi ve prim gün şartlarını tamamlayan işçinin kendi isteğiyle ayrılıp kıdem tazminatı almasına imkân tanır. EYT'yi kaçıranlar için bu, yaşı beklerken biriken kıdem tazminatını almanın yoludur.

1475 sayılı İş Kanunu 14. madde: yaş dışındaki şartları tamamlayan işçinin kıdem tazminatı hakkı
1475 sayılı İş Kanunu madde 14: emeklilik nedeniyle kıdem tazminatına hak kazanma hâlleri (Kaynak: mevzuat.gov.tr)

Kıdem Tazminatı İçin Gereken Gün ve Süre

9 Eylül 1999 – 30 Nisan 2008 arası girişli işçiler için SGK uygulamasında bu şart 7.000 prim günü ya da 25 yıl sigortalılık ve 4.500 gündür. 2008 sonrası girişlilerde de yaş dışındaki gün şartının tamamlanmış olması gerekir. Şartların tamamlanıp tamamlanmadığını SGK'nın vereceği yazı belirler.

SGK Yazısı Olmadan İşten Ayrılmayın

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 19.11.2014 tarihli, 2013/1075 E., 2014/923 K. sayılı kararına göre, işçinin bağlı olduğu kurumdan aldığı ve tahsis yapılabileceğini gösteren yazının işverene bildirildiği anda işverenin kıdem tazminatı ödeme yükümü doğar. Bu yazı alınmadan ve işverene verilmeden yapılan ayrılma, kıdem tazminatı hakkını tartışmalı hâle getirebilir. Tutarı kıdem tazminatı hesaplama aracımızla önceden görebilirsiniz.

Kıdem Tazminatı Emeklilik Değildir

Bu yolla ayrılan kişi emekli olmaz; emekli aylığı yaş şartı dolunca bağlanır. Kıdem tazminatını aldıktan sonra başka bir işte çalışmaya devam etmek mümkündür ve yeni işte geçen süre prim gününe eklenmeye devam eder.

Kademeli Emeklilik: EYT'yi Kaçıranlar İçin Son Durum

TBMM'de 8 Eylül 1999 sonrası girişliler için yaş ve gün şartını kademeli olarak düşürmeyi öngören kanun teklifleri bulunuyor, ancak bu yazının güncellendiği tarih itibarıyla hiçbiri kanunlaşmadı. Tekliflerin kabul edilip edilmeyeceği ve hangi tabloyla kabul edileceği belli olmadığı için emeklilik planınızı bugünkü kanuna göre yapmanız, teklifleri ise ayrıca takip etmeniz gerekir. Tekliflerin tablolarını ve Meclis'teki son durumu kademeli emeklilik tablosu yazımızda güncel tutuyoruz.

EYT'yi Kaçıranlar İçin Seçeneklerin Karşılaştırması

YolKimler için?EtkisiDikkat
Askerlik borçlanmasıAskerliği işe girmeden önce yapanlarBaşlangıç geriye gider; EYT kapsamına girilebilir2008 sonrası ilk kez memur olanlarda başlangıç geriye gitmez
Yurt dışı borçlanmasıTürkiye'deki ilk girişten önce yurt dışında çalışmış ya da ev kadını olarak yaşamış olanlarBaşlangıç Türkiye'deki girişten geriye giderSüre Bağ-Kur süresi sayılır
Tarım Bağ-Kur kaydı1999 öncesi ürün satışında Bağ-Kur primi kesilmiş olanlarBaşlangıç kesintiyi takip eden aya çekilirZiraat odası kaydı o tarihte bulunmalı; yalnızca oda kaydı yetmez
Hizmet tespiti1999 öncesi eksik bildirilen çalışması olanlarBaşlangıç öne çekilebilirBeş yıllık süre; işe giriş bildirgesi varsa istisna
Üretime yönelik çıraklık1999 öncesi çırak gösterilip fiilen üretimde çalışanlarÇalışma uzun vadeli sigortaya sayılabilirTanık ve kayıtlarla ispat gerekir
Doğum borçlanmasıSigortalıyken doğum yapan kadınlarPrim günü artarBaşlangıcı ilk girişin öncesine taşımaz
EngellilikÇalışma gücü kaybı olanlarYaş şartı aranmazSağlık kurulu raporu gerekir
Fiili hizmet zammıAğır işlerde çalışanlarGün eklenir, yaş düşerYaş indirimi için en az 3.600 gün
Kıdem tazminatıYaş dışındaki şartları tamamlayanlarYaşı beklerken tazminat alınırSGK yazısı gerekir; emeklilik değildir
Kademeli emeklilik1999-2008 girişlilerTeklif kabul edilirse yaş düşerHenüz kanun değil

EYT'yi Kaçıranlar İçin Adım Adım Kontrol Listesi

EYT'yi Kaçıranların Sık Yaptığı Hatalar

  • Doğum borçlanmasıyla EYT'li olmayı beklemek: Doğum borçlanması prim gününü artırır ama başlangıcı ilk girişin öncesine taşımaz.
  • İşe girdikten sonra yapılan askerliğin başlangıcı değiştireceğini sanmak: Bu durumda borçlanma yalnızca gün kazandırır.
  • Yalnızca ziraat odası kaydına güvenmek: Tarım Bağ-Kur'da belirleyici olan, o tarihteki kayıtla birlikte ürün satışından yapılan prim kesintisidir.
  • Stajı başlangıç saymak: 3308 sayılı Kanun kapsamındaki staj ve çıraklık kural olarak başlangıç sayılmaz.
  • Borçlanma bedelini süresinde ödememek: Borç, tebliğden itibaren bir ay içinde ödenmezse borçlanma geçersiz olur ve yeni başvuruda tutar güncel asgari ücrete göre yeniden hesaplanır.
  • SGK yazısı almadan işten ayrılmak: Kıdem tazminatı için yazının işverene verilmesi gerekir.

Sosyal güvenlik uyuşmazlıklarına ilişkin diğer konular için Sosyal Güvenlik Hukuku sayfamıza bakabilirsiniz.

Kaynaklar

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hangi yolun size uygun olduğu SGK kayıtlarınıza ve belgelerinize göre değişir.

Sıkça Sorulan Sorular

EYT'yi kaçıranlar ne zaman emekli olur?

9 Eylül 1999 – 30 Nisan 2008 arası ilk kez sigortalı olan işçiler, kadınsa 58, erkekse 60 yaşını doldurup 7.000 prim günü ya da 25 yıl sigortalılık ve 4.500 gün şartını sağladığında emekli olur (5510 geçici m.9). 2008 sonrası girişliler için 7.200 gün ve 2036'dan itibaren kademeli olarak yükselen yaş şartı uygulanır.

EYT'yi birkaç gün farkla kaçıranlar için bir yol var mı?

Başlangıcı geriye çeken bir süreniz varsa evet. İşe girmeden önce yapılan askerliğin ya da yurt dışında geçen sürenin borçlanması, 1999 öncesi ürün satışında Bağ-Kur primi kesilmiş bir tarım kaydı veya SGK'ya bildirilmiş ama eksik sayılmış eski bir çalışma başlangıcı 8 Eylül 1999'un öncesine taşıyabilir.

Askerlik borçlanması ile EYT'li olunur mu?

Askerlik ilk sigorta girişinden önce yapıldıysa, borçlanılan gün kadar başlangıç tarihi geriye götürülür (5510 m.41). Yeni başlangıç 8 Eylül 1999'dan önceye düşerse EYT kapsamına girilir. Bunun için sürenin tamamını borçlanmak gerekmeyebilir.

Doğum borçlanması ile EYT'li olunur mu?

Genellikle hayır. Yargıtay, doğum borçlanması için doğumdan önce sigortalı olmayı şart arıyor (10. HD, 2022/13806 E., 2023/301 K.). Doğum ilk girişten sonra olduğundan borçlanılan süre de başlangıçtan sonraya düşer ve başlangıç değişmez; doğum borçlanması yalnızca prim gününü artırır.

Yurt dışı borçlanması EYT'ye girmeyi sağlar mı?

Sağlayabilir. 3201 sayılı Kanun'un 5. maddesine göre Türkiye'deki başlangıçtan önceki yurt dışı süreler borçlanılırsa başlangıç, borçlanılan gün kadar geriye götürülür. Geriye götürme Türkiye'deki ilk girişten yapılır; yurt dışındaki ilk çalışma tarihi, sözleşmede özel hüküm yoksa esas alınmaz.

Yurt dışında ev kadını olarak geçen süre borçlanılabilir mi?

Evet. 3201 sayılı Kanun, yurt dışında ev kadını olarak geçen sürelerin de borçlanılmasına imkân tanır. Borçlanılan süreler Bağ-Kur (4/b) süresi sayılır.

Tarım Bağ-Kur kaydıyla EYT'li olunur mu?

1999 öncesinde ürün satışında Bağ-Kur primi kesildiğini gösteren bir müstahsil makbuzu varsa ve o tarihte ziraat odası kaydı bulunuyorsa, sigortalılık kesintiyi takip eden aydan başlatılabilir (Yargıtay HGK, 2023/288 E., 2024/542 K.). Yalnızca ziraat odası kaydı yetmez; sonradan geriye dönük oluşturulan kayıtlar da geçerli sayılmaz.

Ziraat odası kaydı sigorta başlangıcı sayılır mı?

Tek başına sayılmaz. Yargıtay'a göre prim kesintisi, prim ödemesi ya da tescil öncesine düşen tarımsal faaliyete dayanarak tarım Bağ-Kur sigortalılığı tespit ettirilemez. Oda kaydı, tarımsal faaliyetin karinesidir; başlangıcı belirleyen kesinti ya da tescildir.

Staj başlangıcı EYT için sayılır mı?

Mevcut uygulamada 3308 sayılı Kanun kapsamındaki staj ve çıraklık süreleri, uzun vadeli sigorta primi ödenmediği için sigorta başlangıcı sayılmıyor ve bir kanun değişikliği yok. Ancak çırak gösterilip fiilen üretimde çalışanlar için çalışmanın uzun vadeli sigortaya tabi olduğunun tespiti mümkün olabilir.

1999 öncesi sigortasız çalışmamı şimdi tespit ettirebilir miyim?

Hizmet tespiti davası, çalışmanın geçtiği yılın sonundan itibaren beş yıl içinde açılmalıdır; 1999 öncesi bir çalışma için bu süre dolmuştur. İşveren işe giriş bildirgesi vermiş ya da adınız bordroda geçmişse, Yargıtay'a göre bildirimden sonra kesintisiz süren çalışmalar için süre işlemez.

EYT'yi kaçıranlar kıdem tazminatı alabilir mi?

Evet. Yaş dışındaki şartları (1999-2008 girişlilerde 7.000 gün ya da 25 yıl sigortalılık ve 4.500 gün) tamamlayanlar, SGK'dan alacakları yazıyı işverene vererek kendi isteğiyle ayrılıp kıdem tazminatı alabilir (1475 m.14/1-5). Yargıtay'a göre ödeme yükümü, yazının işverene bildirildiği anda doğar.

Engelli olanlar EYT'yi kaçırsa da erken emekli olabilir mi?

Evet. 2008 sonrası girişlilerde çalışma gücü kaybı %50-59 olanlar 16 yıl ve 4.320 gün, %40-49 olanlar 18 yıl ve 4.680 günle yaş şartı olmadan emekli olabilir. 1999-2008 girişliler için şartlar eski mevzuatın geçiş tablolarına göre değişir.

Yıpranma payı emeklilik yaşını düşürür mü?

5510 m.40'ta sayılan işlerde çalışanlara eklenen fiili hizmet süresi zammının yarısı, üç yılı geçmemek üzere emeklilik yaşından düşülür. Bunun için bu işlerde en az 3.600 gün (yer altı işlerinde 1.800 gün) çalışmış olmak gerekir.

Ağır engelli çocuğu olan anneler erken emekli olabilir mi?

Başka birinin sürekli bakımına muhtaç ağır engelli çocuğu olan kadın sigortalıların 1 Ekim 2008 sonrasındaki prim günlerinin dörtte biri toplam güne eklenir ve eklenen süre emeklilik yaşından da düşülür (5510 m.28).

Kademeli emeklilik EYT'yi kaçıranları kapsayacak mı?

Meclis'teki teklifler 8 Eylül 1999 sonrası girişlileri hedefliyor, ancak bu yazının güncellendiği tarih itibarıyla hiçbiri kanunlaşmadı. Emeklilik planınızı bugünkü kanuna göre yapıp teklifleri ayrıca takip etmeniz gerekir.

2008 sonrası girişliler için emeklilik yaşı neden değişiyor?

5510 sayılı Kanun'un 28. maddesine göre 2008 sonrası girişlilerde yaş, gün şartının tamamlandığı yıla göre belirlenir: 2036'dan itibaren kademeli olarak yükselir ve 2048'den sonra kadın ve erkek için 65 olur. Başlangıcı 30 Nisan 2008'in öncesine çekmek bu kademeden kurtarır.

Bu konudaki hizmetlerimiz

Sosyal Güvenlik Hukuku

Sayfayı görüntüle

Bu yazıyı paylaş

İlgili Yazılar

Tüm makaleler
Sosyal Güvenlik Hukuku

Askerlik Borçlanması Emeklilik Tarihini Öne Çeker mi? (2026)

Askerlik borçlanmasının emekliliğe iki etkisi: prim gününün artması ve işe girmeden önce yapılan askerlikte sigorta başlangıcının geriye götürülmesi. 2026'da %45'e çıkan oran, güncel tutarlar, EYT'ye etkisi, kısmi borçlanma, başvuru ve emsal kararlar.

Yazının devamı
Sosyal Güvenlik Hukuku

Kademeli Emeklilik Tablosu 2026: 1999-2008 Girişliler Ne Zaman Emekli Olur?

Kademeli emeklilik çıktı mı? 2 Ekim 2026 son durum, TBMM'deki 2/2755 ve 2/1786 sayılı tekliflerin resmî tabloları, 1999 öncesi (EYT), 1999-2008 ve 2008 sonrası için yürürlükteki emeklilik şartları ve SGK'dan emeklilik tarihinizi öğrenme yolları.

Yazının devamı
Sosyal Güvenlik Hukuku

Hizmet Tespiti Davası Nedir, Nasıl Açılır? (2026)

SGK'ya bildirilmeyen ya da eksik bildirilen çalışmayı mahkeme kararıyla kayda geçirmenin yolu: hizmet tespiti davasında beş yıllık süre ve istisnaları, davalının belirlenmesi, ispat kuralları, gerçek ücretin tespiti ve emsal Yargıtay kararları.

Yazının devamı